
ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP NGỮ VĂN LỚP 8 HỌC KÌ I
(Giới hạn ôn thi từ tuần 01 đến hết tuần 15)
I.Phần câu hỏi: Thực hiện dạng câu hỏi Đọc - hiểu văn bản (không giới hạn nội dung)
1. Thuộc lòng - thông hiểu: Có thể hỏi một số dạng
- Chép thuộc lòng thơ , điền từ vào chỗ trống trong đoạn văn, hỏi tên tác giả, tác phẩm.
- Cho đoạn văn, đoạn thơ (có thể lấy cả bài đọc thêm hoặc giảm tải): hỏi nội dung, ý nghĩa, phát hiện các yếu tố ngữ pháp (từ, nghĩa của từ, cụm từ, câu, phép tu từ…)
* Lưu ý: - Phần Văn bản: Nắm các thông tin chính về tác giả, tác phẩm (hoàn cảnh ra đời, thể loại, phương thức biểu đạt…) - Phần Tiếng Việt: Nắm vững lí thuyết để thực hành giải các bài tập. Các em nên xem lại các dạng bài tập từ SGK. 2. Vận dụng thấp- Viết đoạn văn ( Lưu ý: Dạng văn Nghị luận xã hội) - Nắm vững phương pháp làm các kiểu bài: Nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống; nghị luận về một vấn đề tư tưởng đạo lí. - Bài làm chú ý các thao tác giải thích, phân tích, chứng minh, phản biện..., dẫn chứng thuyết phục. II. Phần tự luận: Kể người hoặc kể việc (từ thực tế hoặc qua sách báo có ý nghĩa với bản thân học sinh)
- Chú ý sử dụng các yếu tố miêu tả, biểu cảm trong văn bản tự sự. Một số nội dung tổng hợp cơ bản gửi các em tham khảo:
1.Bảng thống kê các văn bản đã học:
TT Tác phẩm Tác giả Thể loại Nội dung Nghệ thuật
1 Tôi đi học Thanh Tịnh (1911-1988)
Truyện ngắn
Những kỉ niệm trong sáng về ngày đầu tiên đi học
-Văn tự sự kết hợp hài hòa chặt chẽ với miêu tả và biểu cảm, làm cho truyện ngắn đậm chất trữ tình
- Những hình ảnh so sánh mới mẻ và gợi cảm
2 Trong lòng mẹ
Nguyên Hồng (1918- 1982)
Hồi kí Nỗi cay đắng tủi cực và tình yêu thương mẹ mãnh liệt của chú bé Hồng khi xa mẹ, khi được nằm trong lòng mẹ.
- Tự sự kết hợp với trữ tình, kể chuyện kết hợp với miêu tả và biểu cảm, đánh giá
- Cảm xúc và tâm trạng nồng nàn, mãnh liệt; sử dụng những hình ảnh so sánh, liên tưởng táo bạo
3 Tức nước vỡ bờ
Ngô Tất Tố (1893-1954)
Tiểu thuyết
- Vạch trần bộ mặt tàn ác, bất nhân của chế độ thực phong kiến, tố cáo chính sách thuế khoá vô nhân đạo.
- Ca ngợi những phẩm chất cao quí và sức mạnh quật khởi tiềm tàng, mạnh mẽ của chị Dậu.
- Ngòi bút hiện thực khoẻ khoắn, giàu tinh thần lạc quan
- Xây dựng tình huống truyện bất ngờ, có cao trào và giải quyết hợp lí
- Xây dựng miêu tả nhân vật chủ yếu qua ngôn ngữ, và hành động, trong thế tương phản với các nhân vật khác
4 Lão Hạc Nam Cao (1917-1951)
Truyện ngắn
Truyện ngắn đã thể hiện một cách chân thực và cảm động số phận đau thương của người nông dân trong xã hội cũ và phẩm chất cao quý tiềm tàng của họ. Đồng thời truyện ngắn còn cho thấy tấm lòng yêu thương trân trọng đối với người nông dân.
Tạo dựng tình huống truyện bất ngờ, ngôn ngữ phù hợp với từng nhân vật mang màu sắc triết lí, xây dựng nhân vật bằng miêu tả ngoại hình để bộc lộ nội tâm, tâm lí của nhân vật.
5 Cô bé bán diêm
An-đéc-xen (1805-1875)
Truyện ngắn
Niềm thương cảm sâu sắc đối với những con người bất hạnh và tấm lòng nhân ái của nhà văn.
Kể chuyện cổ tích rất hấp dẫn, đan xen hiện thực và mộng ảo, tình tiết diễn biến hợp lí.
6 Đánh nhau với cối xay gió
Xéc-van-téc (1547-1616)
Tiểu thuyết
Sự tương phản về mọi mặt giữa 2 nhân vật Đôn Ki- hô- tê và Xan – trô Pan –xa. Sử dụng tiếng cười khôi hài để diễu cợt cái hoang tưởng, tầm thường đề cao thực tế và sự cao thượng
Miêu tả và kể chuyện theo trật tự thời gian và dựa trên sự đối lập, tương phản, song hành của cặp nhân vật chính. Giọng điệu hài hước ,chế giễu.
7 Chiếc lá cuối cùng
O. Hen-ri (1862-1910)
Truyện ngắn
Ca ngợi tình bạn, tình người đằm thắm, tha thiết, thủy chung, trong sáng. Nghệ thuật chân chính phục vụ con người, yêu thương trân
Xây dựng cốt truyện đơn giản, giàu kịch tính, kết cấu truyện tương phản, tinh tế hai lần đảo ngược kết thúc truyện bất ngờ, ngôn ngữ kể truyện
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.