Đề cương ôn tập Giữa kì 1 Ngữ văn 8 năm 2024–2025 trường THCS Nguyễn Trãi (Bà Rịa - Vũng Tàu)

1

TRƯỜNG THCS NGUYỄN TRÃI

ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ I

NĂM HỌC: 2024-2025. MÔN: NGỮ VĂN 8

A. ĐỊNH HƯỚNG CHUNG

I. Kiến thức trọng tâm 1. Đọc hiểu văn bản: Thể loại văn bản nghị luận - Nắm được tên tác phẩm của các văn bản nghị luận đã học - Nắm được phương thức biểu đạt chính của các văn bản nghị luận đã học - Hiểu những đặc điểm của thể loại nghị luận được thể hiện cụ thể qua văn bản: nội dung chính, mục đích của văn bản - Hiểu ý nghĩa của chi tiết trong văn bản. 2. Tiếng Việt: - Từ tượng hình, từ tượng thanh: Đặt câu có từ tượng hình, từ tượng thanh. - Từ Hán Việt: Nắm được nghĩa của một số yếu tố Hán Việt thông dụng và nghĩa của những từ có yếu tố Hán Việt. Biết sử dụng từ Hán Việt trong đặt câu phù hợp ngữ cảnh. 3. Viết: Viết bài văn thuyết minh giải thích một hiện tượng tự nhiên. II. Cấu trúc đề kiểm tra:

1. Đọc - hiểu: 4.0 điểm - Văn bản (đoạn trích) nghị luận. - Tiếng Việt: Từ tượng hình, từ tượng thanh; nghĩa của yếu tố Hán Việt, nghĩa của từ Hán Việt.

2. Vận dụng: 1.0 điểm - Đặt một câu có sử dụng từ tượng hình, từ tượng thanh. 3. Vận dụng cao: 5.0 điểm - Viết bài văn thuyết minh (khoảng 400 chữ) giải thích một hiện tượng tự nhiên.

B . ĐỊNH HƯỚNG CỤ THỂ

1. Văn bản: Văn bản nghị luận - Bức thư của thủ lĩnh da đỏ. - Thiên nhiên và hồn người lúc sang thu.

BÀI : Sự sống thiêng liêng

Văn bản nghị luận. 1.Đặc điểm văn bản nghị luận:

- Luận đề là vấn đề chính được nêu ra để bàn luận trong văn bản nghị luận. - Luận điểm là những ý kiến thể hiện quan điểm của người viết về luận đề. - Trong văn nghị luận, luận đề được làm sáng tỏ bằng hệ thống luận điểm và cái lí lẽ, bằng

chứng Luận đề (vấn đề chính)

2

2. Bằng chứng khách quan và ý kiến, đánh giá chủ quan của người viết trong văn nghị luận. - Bằng chứng khách quan là những thông tin khách quan (bằng chứng, số liệu, thời gian, nơi chốn, con người, sự kiện, ….) Có thể xác định tính đúng, sai dựa vào thực tế, kiểm chứng được Ý kiến, đánh giá chủ quan là những nhận định, suy nghĩ, phán đoán theo góc nhìn chủ quan của người viết (quan điểm cá nhân về một vấn đề đang tranh cãi, dự đoán về tương lai, đánh giá chủ quan về sự việc, hiện tượng, có thể diễn đạt bằng các cụm từ như tôi cho rằng, tôi thấy,….) thường có ít cơ sở để kiểm chứng - Để làm nên sức thuyết phục cho văn bản nghị luận, những ý kiến, đánh giá chủ quan của người viết cần dựa trên cơ sở cắc bằng chứng khách quan. - Mối liên hệ giữa luận đề, luận điểm, lí lẽ và bằng chứng: + Lí lẽ, bằng chứng làm sáng tỏ luận điểm + Luận điểm làm sáng tỏ luận đề

Hệ thống các văn bản nghị luận đã học:

Văn bản: Bức thư của thủ lĩnh da đỏ Luận đề, luận điểm, lí lẽ và bằng chứng Luận đề: Mối quan hệ giữa con người và thiên nhiên *Luận điểm 1: Những điều thiêng liêng trong kí ức của người da đỏ -Lí lẽ: Mỗi sự vật, hiện tượng thiên nhiên đều quý giá, thiêng liêng trong kí ức của người da đỏ và mang chứa kí ức của người da đỏ trong nhiều thế hệ. -Bằng chứng: Mỗi tấc đất là thiêng liêng, mỗi lá thông óng ánh, mỗi hạt sương long lanh trong những cánh rừng rậm rạp, mỗi bãi đất hoang và tiếng thì thầm của côn trùng; dòng nước óng ánh ... đâu chỉ là những giọt nước, mà còn là máu của tổ tiên chúng tôi; những tia sáng chói chang phản chiếu từ mặt hồ trong vắt sẽ nói lên cái gì đó về kí ức của người da đỏ; tiếng thì thầm của dòng nước chính là tiếng nói của cha ông chúng tôi. *Luận điểm 2:Những lo lắng của người da đỏ. - Lí lẽ: Người da trắng lấy đi từ lòng đất những gì họ cần, mảnh đất này là kẻ thù của họ, họ cư xử với mẹ đất và anh em bầu trời như những vật mua được, tước đoạt được. -Bằng chứng: Ở thành phố của người da trắng, chẳng có nơi nào là yên tĩnh cả, chỉ có tiếng ồn ào lăng mạ; thiếu vắng đi âm thanh của tự nhiên như tiếng lá cây lay động vào mùa xuân hay tiếng vỗ cánh của côn trùng *Luận điểm 3: Lời kêu gọi của người da đỏ

Luận điểm (ý kiến)

Luận cứ (lí lẽ và bằng chứng)

Luận điểm (ý kiến)

Luận cứ (lí lẽ và bằng chứng)