Đề cương ôn tập Giữa kì 1 Ngữ văn 8 năm 2025–2026 trường THCS Dương Văn Mạnh (Bà Rịa - Vũng Tàu)

Page 1 of 12

TRƯỜNG THCS DƯƠNG VĂN MẠNH TỔ KHOA HỌC XÃ HỘI

ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP GIỮA HỌC KỲ I

MÔN NGỮ VĂN 8 Năm học 2025 - 2026 PHẦN 1: KIẾN THỨC TRỌNG TÂM I. Phần văn bản:

Thể loại: Văn bản thông tin (Bài 3 - Chủ điểm: những bí ẩn của thế giới tự nhiên)

- “Bạn đã biết gì về sóng thần” (Theo Một số kiến thức về sóng thần, https://nhandan.vn, ngày 16/03/2022);

- “Sao băng là gì và những điều bạn cần biết về sao băng?” (Theo Sao băng là gì và những điều bạn cần biết về sao băng, https://voh.com.vn, ngày 16/3/2022;1001 thắc mắc: Sao băng lao nhanh thế nào, vì sao bốc cháy trên không trung?,https://tienphong.vn, ngày 16/3/2022 )

- “Những điều bí ẩn trong tập tính di cư của các loài chim” (Theo, 1001 thắc mắc: Sự thực có phải chim di cư là do chúng sợ lạnh?,https://tienphong.vn, ngày 17/3/2022)

* Yêu cầu:

- Thể loại - Nhận diện đặc điểm thể loại của văn bản thông tin: + Viết để lí giải nguyên nhân xuất hiện và cách thức diễn ra của một hiện tượng tự nhiên. + Có cấu trúc thường gồm 3 phần: Phần mở đầu: giới thiệu khái quát hiện tượng và quá trình xảy ra hiện tượng trong thế giới tự nhiên. Phần nội dung: giải thích nguyên nhân và cách thức diễn ra hiện tượng. Phần kết thúc: trình bày sự việc cuối của hiện tượng tự nhiên hoặc tóm tắt nội dung giải thích. (Không bắt buộc) + Các từ ngữ sử dụng trong văn bản thuyết minh giải thích một hiện tượng tự nhiên thường thuộc một chuyên ngành khoa học cụ thể (địa lí, sinh học…) động từ miêu tả hoạt động hoặc trạng thái, từ ngữ miêu tả trình tự.

- Xác định được thông tin cơ bản, thông tin chi tiết, cách trình bày thông tin chính trong đoạn văn và căn cứ xác định cách trình bày thông tin đó .

- Xác định được mục đích của văn bản thông tin. II. Phần tiếng Việt

Từ tượng thanh, từ tượng hình * Yêu cầu: Đặt câu có sử dụng Từ tượng thanh, từ tượng hình và nêu tác dụng theo yêu cầu. III. Phần Tập làm văn:

1. Kiểu bài: Viết đoạn văn ghi lại cảm nghĩ về một bài thơ tự do. 2. Yêu cầu: - Dùng ngôi thứ nhất để chia sẻ suy nghĩ

Page 2 of 12

- Chọn đúng một bài thơ thể tự do (Thể thơ không qui định về số câu số chữ, không ràng buộc về niêm, luật, vần, nhịp trong bài thơ)

- Đảm bảo đúng hình thức của một đoạn văn. - Trình bày được cảm xúc của bản thân về nội dung và nghệ thuật của bài thơ; làm rõ cảm xúc, suy nghĩ bằng những hình ảnh, từ ngữ được trích từ bài thơ.

- Bố cục bài viết gồm 3 phần: Mở đoạn, thân đoạn, kết đoạn 3. Quy trình viết: * Bước 1: Chuẩn bị trước khi viết Xác định đề tài, mục đích viết, thu thập tư liệu * Bước 2: Tìm ý, lập dàn ý - Tìm ý: Đọc bài thơ và tìm hiểu vần, nhịp, cách sử dụng từ ngữ, hình ảnh, bố cục, mạch cảm xúc, các biện pháp tu từ.

- Lập dàn ý: + Mở đoạn: giới thiệu nhan đề, tên tác giả, nêu cảm nghĩ chung về bài thơ + Thân đoạn: Nêu các ý thể hiện cảm xúc và suy nghĩ về toàn bộ bài thơ hoặc một vài nét độc đáo của bài thơ.

+ Kết đoạn: Khẳng định lại cảm nghĩ về bài thơ và ý nghĩa của nó đối với bản thân * Bước 3: Dựa vào dàn ý viết đoạn văn hoàn chỉnh * Bước 4: Xem lại và chỉnh sửa, rút kinh nghiệm dựa vào bảng kiểm: Các phần của bài viết

Nội dung kiểm tra Đạt Chưa đạt

Mở đoạn Mở đoạn bằng chữ viết hoa lùi vào đầu dòng.

Dùng ngôi thứ nhất để trình bày cảm xúc về bài thơ.

Có câu chủ đề nêu tên bài thơ, tên tác giả và cảm xúc khái quát về bài thơ.

Thân đoạn

Trình bày cảm xúc về bài thơ theo trình tự hợp lí. Làm rõ cảm xúc bằng những hình ảnh, từ ngữ được trích từ bài thơ.

Kết đoạn Khẳng định lại cảm xúc và ý nghĩa của bài thơ đối với bản thân.

Dùng dấu câu để kết thúc đoạn văn Diễn đạt Sử dụng một vài phép liên kết phù hợp Viết đúng chính tả, ngữ pháp PHẦN 2. CẤU TRÚC ĐỀ KIỂM TRA

1. Đọc - hiểu: 5,0 điểm (Văn bản 3 điểm; Tiếng Việt 2 điểm) - Văn bản Văn bản thông tin (Chọn ngữ liệu ngoài SGK) + Thể loại. + Tìm văn bản cùng thể loại, cùng chủ điểm. + Nhận diện đặc điểm thể loại văn bản thông tin: + Viết để lí giải nguyên nhân xuất hiện và cách thức diễn ra của một hiện tượng tự nhiên.