Đề cương ôn tập Học kì 1 Ngữ văn 10 năm 2024–2025 trường THPT Hoàng Văn Thụ (Hà Nội)

TRƯỜNG THPT HOÀNG VĂN THỤ

BỘ MÔN NGỮ VĂN

ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP HỌC KÌ I

Khối 10 NĂM HỌC 2024- 2025

1. MỤC TIÊU 1.1Kiến thức. Học sinh ôn tập kiến thức: - Một số đặc điểm của truyện, thơ, sử thi, tích trò sân khấu dân gian - Các biện pháp tu từ đã được học - Thực hành tiếng Việt: Sử dụng từ Hán Việt - Thực hành tiếng Việt: Lỗi dùng từ, lỗi về trật tự từ và cách sửa; Sử dụng trích dẫn, cước chú và cách đánh dấu phần bị tỉnh lược trong văn bản 1.2. Kĩ năng: Học sinh rèn luyện các kĩ năng: - Đọc hiểu văn bản truyện, thơ, nghị luận văn học - Viết bài nghị luận xã hội 2. NỘI DUNG 2.1.Phạm vi kiến thức, kĩ năng Bài 1- Sức hấp dẫn của truyện kể Đọc:

- Nhận biết và phân tích được một số yếu tố của truyện nói chung, thần thoại nói riêng: cốt truyện, không gian, thời gian, nhân vật, lời người kể chuyện ngôi thứ 3 và lời nhân vật… - Phân tích và đánh giá được chủ đề, tư tưởng, thông điệp của văn bản; phân tích được một số căn cứ để xác định chủ đề. Viết:

- Viết được một văn bản nghị luận phân tích, đánh giá chủ đề và những nét đặc sắc về nghệ thuật của một tác phẩm truyện. Bài 2-Vẻ đẹp của thơ ca Đọc -Nhận biết được các yếu tố: nhân vật trữ tình; thể thơ, từ ngữ, vần, nhịp, đối và các biện pháp nghệ thuật… - Phân tích và đánh giá được giá trị thẩm mĩ của một số yếu tố trong thơ như từ ngữ, hình ảnh, vần, nhịp, đối, nhân vật trữ tình; rút ra bài học về cách nghĩ, cách ứng xử mà bài thơ gợi ra…

Viết

-Viết được một văn bản nghị luận phân tích, đánh giá vẻ đẹp của một văn bản thơ Bài 3 – Nghệ thuật thuyết phục trong văn nghị luận Đọc: - Nhận biết được các yếu tố: thao tác lập luận, hệ thống luận điểm, lí lẽ, dẫn chứng… - Phân tích và đánh giá được vai trò, tác dụng của việc lập luận, của các biện pháp nghệ thuật trong bài lập luận trong việc làm sáng tỏ chủ đề của văn bản Viết: - Viết được một bài văn nghị luận bàn về một vấn đề xã hội có ý kiến khác nhau, viết bài văn thuyết phục người khác từ bỏ một thói quen hoặc một quan niệm. Bài 4: Sức sống của sử thi Đọc: - Nhận biết được các yếu tố cơ bản của sử thi: Cốt truyện, biến cố, không gian – thời gian nghệ thuật; nhân vật sử thi; lời kể trong sử thi…. - Phân tích, đánh giá được một số nhân vật trong những trích đoạn cụ thể; làm sáng tỏ giá trị nghệ thuật của một số biện pháp nghệ thuật; các yếu tố không gian, thời gian, biến cố…trong việc thể hiện chủ đề của tác phẩm

Viết: Viết được bài văn nghị luận phân tích đánh giá được đặc sắc nội dung và nghệ thuật của một trích đoạn sử thi. 2.2. Bảng năng lực và cấp độ- tư duy

2.3. Câu hỏi minh họa a/ Với mức độ nhận biết: + Nêu một số chi tiết khắc họa không gian, thời gian sử thi trong đoạn trích. + Chỉ ra những chi tiết khắc họa nhân vật. + Chỉ ra biến cố sử thi trong trích đoạn. + Xác định các biện pháp nghệ thuật so sánh, phóng đại… trong đoạn trích. +Theo tác giả, có những lí do nào…..? +Theo tác giả, có mấy nguyên nhân……? + Chỉ ra thao tác lập luận của văn bản? + Tác giả đã sử dụng dẫn chứng nào để làm sáng tỏ luận điểm….? + Xác định phương thức biểu đạt của đoạn trích? …. b/ Với mức độ thông hiểu: + Chỉ ra và phân tích tác dụng của một biện pháp nghệ thuật. + Nêu ý nghĩa của một chi tiết truyện. + Em hiểu chi tiết ....trong văn bản như thế nào? + Vì sao có thể gọi sự kiện….là biến cố sử thi? + Tại sao tác giả lại nói.....? c/ Với mức độ vận dụng: + Thông điệp nào có ý nghĩa nhất với anh/chị sau khi đọc đoạn văn bản trên. + Từ nội dung của văn bản, trình bày suy nghĩ về....... + Anh/chị có đồng ý với quan điểm sau đây ....hay không? Vì sao? + Viết một đoạn văn ngắn về một nội dung có liên quan đến văn bản đọc hiểu. *Câu hỏi tạo lập văn bản nghị luận: (Câu hỏi thể hiện cả 4 mức độ: nhận biết, thông hiểu, vận dụng thấp, vận dụng cao) - Một số bạn cùng lớp em có thói quen đi học muộn, mặc dù nhà không xa trường. Anh/chị hãy viết bài luận thuyết phục các bạn ấy từ bỏ thói quen này. - Nhiều bạn trẻ hiện nay có thói quen trì hoãn và viện cớ trong công việc. Anh/chị hãy viết bài luận thuyết phục các bạn ấy từ bỏ thói quen xấu này. - Nhiều học sinh …