Đề cương ôn tập Học kì 2 Địa lí 11 năm 2025–2026 trường THPT Đào Sơn Tây (TP Hồ Chí Minh)

NỘI DUNG KIẾN THỨC CƠ BẢN

1a) Trình bày những đặc điểm nổi bật về vị trí địa lý của Nhật Bản. b) Phân tích ảnh hƣởng của vị trí địa lý đến phát triển kinh tế xã hội của Nhật Bản.

I.VỊ TRÍ ĐỊA LÝ NHẬT BẢN + Nhật Bản là một quốc gia quần đảo, nằm trên Thái Bình Dƣơng, ở phía đông của châu Á, có diện tích đất khoảng 378000 km2. + Lãnh thổ kéo dài từ khoảng vĩ độ 20°B đến vĩ độ 45°B và từ khoảng kinh độ 123°Đ đến kinh độ 154°Đ. + Quần đảo Nhật Bản có hình vòng cung dài khoảng 3800 km, gồm 4 đảo lớn là: Hốc-cai-đô, Hôn-su, Xi-cô-cƣ, Kiu-xiu và hàng nghìn đảo nhỏ khác. + Lãnh thổ Nhật Bản đƣợc bao bọc bởi biển và đại dƣơng, phía đông và phía nam giáp Thái Bình Dƣơng, phía tây giáp biển Nhật Bản, phía bắc giáp biển Ô-khốt. Nhật Bản có vùng đặc quyền kinh tế rộng, đƣờng bờ biển dài khoảng 29000 km. + Nhật Bản gần các nƣớc trong lục địa là Liên bang Nga, Trung Quốc, Hàn Quốc và Cộng hòa Dân chủ nhân dân Triều Tiên. - Ảnh hưởng + Do lãnh thổ kéo dài trên nhiều vĩ độ nên tự nhiên Nhật Bản phân hóa khá đa dạng. + Vị trí giáp biển tạo điều kiện thuận lợi để phát triển các ngành kinh tế biển, giao thƣơng với các nƣớc bằng đƣờng biển. Đƣờng bờ biển dài, bị cắt xẻ mạnh nên Nhật Bản có nhiều vũng, vịnh kín, thuận lợi xây dựng các cảng biển. Tuy nhiên, do lãnh thổ là các đảo nên việc đi lại giữa các vùng gặp nhiều khó khăn. + Ngoài ra, lãnh thổ Nhật Bản nằm trên vành đai lửa Thái Bình Dƣơng nên thƣờng xuất hiện các hiện tƣợng núi lửa, động đất và sóng thần, gây ra nhiều thiệt hại về kinh tế,....

2- Trình bày đặc điểm nổi bật về điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên của Nhật Bản.

- Cho biết đặc điểm tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên

ảnh hƣởng nhƣ thế nào đến việc phát triển kinh tế xã hội của Nhật Bản?

II. Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên a) Địa hình và đất đai - Địa hình + Đặc điểm: Đại bộ phận lãnh thổ Nhật Bản là địa hình đồi núi, chủ yếu là đồi núi thấp. Một số dãy núi cao tập trung ở vùng trung tâm của đảo Hôn-su, trong đó, núi Phú Sĩ là ngọn núi cao nhất Nhật Bản. Đồng bằng nhỏ, hẹp phân bố tập trung ở ven bờ Thái Bình Dƣơng, trong đó lớn nhất là đồng bằng Can-tô nằm trên đảo Hôn-su. Ảnh hưởng: Địa hình của Nhật Bản tạo thuận lợi cho phát triển ngành lâm nghiệp và du lịch nhƣng cũng gây khó khăn trong giao thông vận tải. Do nằm trong vùng không ổn định của lớp vỏ Trái Đất nên Nhật Bản thƣờng xuyên chịu ảnh hƣởng của hoạt động động đất, núi lửa,... gây thiệt hại về ngƣời và tài sản. - Đất đai + Đặc điểm: Nhật Bản có nhiều loại đất nhƣ đất pốtdôn, đất nâu, đất đỏ, đất phù sa,...; tài nguyên đất rất hạn chế với diện tích đất canh tác chi chiếm khoảng 11% diện tích lãnh thổ. + Ảnh hưởng: thuận lợi cho phát triển nhiều loại cây trồng khác nhau; tuy nhiên, do diện tích đất canh tác rất hạn chế nên đặt ra vấn đề phải sử

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH TRƢỜNG THPT ĐÀO SƠN TÂY

TỔ SỬ - ĐỊA

NỘI DUNG TRỌNG TÂM ÔN TẬP KIỂM TRA HỌC KÌ II (2025 - 2026)

Môn: ĐỊA LÍ – Khối: 11

dụng hiệu quả tài nguyên đất.

b) Khí hậu: - Đặc điểm: + Phần lớn lãnh thổ Nhật Bản nằm trong vùng khí hậu ôn đới mang tính chất gió mùa, có lƣợng mƣa lớn. + Do lãnh thổ kéo dài nên khí hậu có sự phân hóa từ bắc xuống nam: phía bắc có khí hậu ôn đới, mùa đông kéo dài, khá khắc nghiệt, tuyết rơi nhiều, mùa hè ấm áp; phía nam có khí hậu cận nhiệt đới, mùa hạ nóng, mùa đông ít lạnh, thƣờng có mƣa và bão. + Ngoài ra, khí hậu còn có sự phân hóa ở những khu vực địa hình núi cao. - Ảnh hưởng: Sự phân hóa của khí hậu tạo thuận lợi cho Nhật Bản đa dạng hoá cơ cấu cây trồng, vật nuôi và phát triển du lịch nhƣng cũng thƣờng xảy ra thiên tai. c) Sông, hồ - Đặc điểm: + Sông: Mạng lƣới sông ngòi của Nhật Bản khá dày đặc, nhƣng do diện tích các đảo nhỏ và địa hình núi nên các sông thƣờng nhỏ, ngắn và dốc. Hầu hết các sông chảy theo hƣớng tây bắc - đông nam, có lƣu lƣợng nƣớc lớn, dòng chảy mạnh. Nguồn cung cấp nƣớc cho sông ngòi chủ yếu từ nƣớc mƣa và tuyết tan. Một số sông lớn nhƣ Sin-a-nô, Tôn,... + Nhật Bản có nhiều hồ, nhƣng chủ yếu là hồ nhỏ, lớn …