Đề cương ôn tập Học kì 2 Vật lí 11 năm 2025–2026 trường THPT Thanh Khê (Đà Nẵng)

ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP KIỂM TRA CUỐI KÌ II LỚP 11 _ NĂM HỌC 2025 - 2026

TRƯỜNG THPT THANH KHÊ

I. LÝ THUYẾT CƠ BẢN

Bài 16: LỰC TƯƠNG TÁC GIỮA CÁC ĐIỆN TÍCH 1. Sự tương tác giữa các điện tích - Có hai loại điện tích: điện tích dương và điện tích âm. Các điện tích cùng loại đẩy nhau, các điện tích khác loại hút nhau. - Lực đẩy, hút giữa các điện tích được gọi chung là lực tương tác giữa các điện tích (thường gọi tắt là lực điện). 2. Đơn vị điện tích, điện tích điểm - Điện tích được kí hiệu là q, đơn vị là coulomb (C), được đặt theo tên của nhà vật lí người Pháp Charles Coulomb. - Điện tích điểm là vật tích điện có kích thước nhỏ so với khoảng cách tới điểm mà ta xét. - Trong thí nghiệm vật lí, các quả cầu tích điện có bán kính nhỏ so với khoảng cách giữa chúng được coi là các điện tích điểm, khoảng cách giữa chúng là khoảng cách giữa tâm của các quả cầu. 3. Định luật Coulomb a. Nội dung định luật: Lực tương tác giữa hai điện tích điểm có phương trùng với đường thẳng nối hai điện tích điểm, có độ lớn tỉ lệ thuận với tích giá trị của hai điện tích điểm và tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cách giữa chúng.

b. Biểu thức: 1

2

2 q k q F r = .

Trong đó: q1, q2 là hai điện tích điểm (C). r là khoảng cách giữa hai điện tích điểm (m). k là hệ số tỉ lệ có độ lớn phụ thuộc vào môi trường trong đó đặt điện tích và đơn vị sử dụng.

- Khi các điện tích đặt trong chân không và hệ đơn vị sử dụng là SI thì k được xác định bởi

0

1 4 k  = với 0

là một hằng số điện

12 2 2 0 8,85.10 C /Nm  − = . Do đó, định luật Coulomb đối với các điện tích điểm đặt trong

chân không có biểu thức

1 1 2 2 0

2 2 4

q q k r r

q q F  = = với 9 2 2 9.10 Nm /C k = .

Chú ý:

- Vì không khí khô có tính chất điện giống của chân không nên người ta áp dụng biểu thức

1 1 2 2 0

2 2 4

q q k r r

q q F  = =

với 9 2 2 9.10 Nm /C k = cho cả hai môi trường này. - Khi hai điện tích được đặt trong một môi trường điện môi đồng chất, lực tương tác tĩnh điện sẽ giảm lần so

với khi chúng được đặt trong chân không: 2

2 1q q k F r  = , với  là hằng số điện môi, chỉ phụ thuộc vào bản chất

của môi trường. - Xét điện tích q chịu tác dụng bởi lực tĩnh điện của n điện tích điểm, lực tổng hợp tác dụng lên điện tích q được xác định bằng biểu thức 1 2 ... q q q nq F F F F = + + +

ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP KIỂM TRA CUỐI KÌ II LỚP 11 _ NĂM HỌC 2025 - 2026

TRƯỜNG THPT THANH KHÊ

Bài 17: KHÁI NIỆM ĐIỆN TRƯỜNG 1. Khái niệm - Điện trường được tạo ra bởi điện tích, là dạng vật chất tồn tại xung quanh điện tích và truyền tương tác giữa các điện tích. 2. Cường độ điện trường a. Khái niệm: - Là đại lượng đặc trưng cho độ mạnh yếu của điện trường.

- Cường độ điện trường tại một điểm được đo bằng tỉ số giữa lực điện tác dụng lên một điện tích dương đặt tại

điểm đó và độ lớn của điện tích đó: F E q =

- Trong hệ SI, đơn vị của cường độ điện trường là vôn trên mét (V/m)

b. Véctơ cường độ điện trường: Vì lực là đại lượng véctơ, q là đại lượng vô hướng nên cường độ điện trường là đại lượng véctơ. Véctơ cường độ điện trường E tại một điểm được xác định bằng tỉ số giữa véctơ

lực điện F tác dụng lên một điện tích q đặt tại điểm đó và trị số của điện tích đó: F E q =

- Phương trùng với phương của lực điện tác dụng lên điện tích. - Chiều cùng với chiều của lực điện khi q > 0, ngược chiều với chiều của lực điện khi q < 0. - Độ lớn của véctơ cường độ điện trường bằng độ lớn của lực điện tác dụng lên điện tích 1C đặt tại điểm ta xét. c. Véctơ cường độ điện trường của một điện tích điểm gây ra tại điểm M: - Điểm đặt: Tại điểm M. - Phương: Trùng với đường thẳng nối điện tích với điểm M. - Chiều: Hướng ra xa Q khi Q > 0 và hướng về Q khi Q < 0.

- Độ lớn: ?= ?

|?|

?2 =

|?|

4??0?2 · (với giá trị 0 = 8,85.10-12 C2/N.m2: Hằng số điện)

d. Véctơ cường độ điện trường tổng của nhiều điện tích điểm: Cường độ điện trường của hệ điện tích điểm gây ra tại một điểm được tổng hợp từ cường độ điện trường của các điện tích điểm: 1 2 3 .... E E E E = + + +