Đề cương ôn tập Giữa kì 2 Ngữ văn 7 năm 2023–2024 trường THCS Nguyễn Trãi (Bà Rịa Vũng Tàu)

1

TRƯỜNG THCS NGUYỄN TRÃI

ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ II

NĂM HỌC: 2023-2024. MÔN: NGỮ VĂN 7

Phần I. Kiến thức trọng tâm

1. Đọc - hiểu: 4.0 điểm

- Văn bản (đoạn trích) nghị luận.

- Tiếng việt: Nói quá; nói giảm nói tránh; Số từ.

2. Vận dụng: 1.0 điểm

- Đặt một câu có sử dụng Nói quá; nói giảm nói tránh theo yêu cầu.

3. Vận dụng cao: 5.0 điểm

- Viết bài văn nghị luận (khoảng 400 chữ) trình bày suy nghĩ về một câu tục ngữ.

Phần II. Câu hỏi và bài tập

Câu 1: Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu

Đọc sách là sinh hoạt và nhu cầu trí tuệ thường trực của con người có cuộc sống trí

tuệ. […] Không đọc sách tức là không còn nhu cầu về cuộc sống trí tuệ nữa. Và khi không

còn nhu cầu đó nữa, thì đời sống tinh thần của con người nghèo đi, mòn mỏi đi, cuộc sống

đạo đức cũng mất luôn nền tảng. Đây là một câu chuyện nghiêm túc, lâu dài và cần được

trao đổi, thảo luận một cách cũng rất nghiêm túc, lâu dài. Tôi chỉ muốn thử nêu lên ở đây

một đề nghị: Tôi đề nghị các tổ chức thanh niên của chúng ta, bên cạnh những sinh hoạt

thường thấy hiện nay, nên có một cuộc vận động đọc sách trong thanh niên cả nước; và vận

động từng nhà gây dựng tủ sách gia đình.

Gần đây có một nước đã phát động phong trào trong toàn quốc mỗi người mỗi ngày

đọc lấy 20 dòng sách. Chúng ta cũng có thể làm như thế, hoặc vận động mỗi người trong

mỗi năm đọc lấy một cuốn sách. Cứ bắt đầu bằng việc rất nhỏ, không quá khó. Việc nhỏ đấy

nhưng rất có thể là việc nhỏ khởi đầu một công cuộc lớn.

(Theo Nguyên Ngọc, Một đề nghị, tạp chí Điện tử Tiasang.com.vn, ngày 19-7-2007)

Câu a: Chỉ ra phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích trên?

Câu b: Vì sao tác giả cho rằng: “Không đọc sách tức là không còn nhu cầu về cuộc sống trí

tuệ nữa”?

2 Câu c: Theo em việc nhỏ và công cuộc lớn mà tác giả đề cập đến trong đoạn văn là gì?

Câu d: Thông điệp mà tác giả gửi gắm qua đoạn trích?

Câu 2: Đọc văn bản sau và trả lời câu hỏi:

Cuộc sống luôn có nhiều áp lực nên không phải lúc nào ta cũng có đủ vững chãi để

làm chủ hết bản thân, nhất là khi có những biến động bất ngờ. Trong những lúc tâm tư rối

bời hoảng loạn hay chán chường lạc lõng, ta luôn ước ao có một người thân bên cạnh để

được chia sẻ. Dù người ấy chẳng giúp ta giải quyết được vấn đề, thậm chí chẳng khuyên

được một điều gì bổ ích, nhưng chỉ cần thái độ lắng nghe hết lòng cũng đủ khiến ta vơi đi

rất nhiều phiền muộn rồi. Cho nên, được lắng nghe là nhu cầu không thể thiếu của con

người. Thế nhưng, điều nghịch lý là ai cũng muốn người khác lắng nghe mình, còn mình lại

không chịu lắng nghe ai cả.

(….) Nếu ta thực sự muốn giúp người kia vơi đi những nỗi khổ niềm đau đang đè nặng

trong lòng, thì việc trước tiên là ta phải biết lắng nghe họ. Cũng như vị thầy thuốc trước khi

chẩn mạch kê toa thì phải luôn quan sát thần sắc của bệnh nhân. Sau đó, lắng nghe thật kĩ

càng những báo cáo hay những lời than thở về bệnh trạng. Khi ta quyết định lắng nghe một

người đang khổ, tức là ta đang đóng vai thầy thuốc để chữa trị bệnh cho họ. Dù ta không

phải nhà tâm lý trị liệu, nhưng với lòng chân thành và thái độ lắng nghe đúng đắn, chắc

chắn ta sẽ giúp được người kia ít nhiều. Vì vậy mỗi khi chúng ta chuẩn bị lắng nghe, ta phải

hỏi kỹ lại mình đã thật sự vào vai của một người cứu giúp chưa?

(Theo Minh Niệm, Hiểu về trái tim, NXB Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh, 2017, tr.160-

162)

Câu a. Chỉ ra phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích trên?

Câu b. Theo tác giả, khi chúng ta lắng nghe cần có thái độ như thế nào?

Câu c. Vì sao tác giả cho rằng: “khi ta quyết định lắng nghe một người đang khổ, tức là ta

đang đóng vai thầy thuốc để chữa trị bệnh cho họ”?

Câu d. Thông điệp mà tác giả gửi gắm qua đoạn trích?

Câu 3: Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

(1) Cuộc sống quanh ta có biết bao nhiêu điều tốt đẹp đáng quý và cần trân trọng. Chỉ cần

ta biết khéo léo nhận ra và chọn lọc, chúng ta không hề thiếu thốn những hạt giống tốt đẹp

để gieo trồng. Mặt khác, trong cuộc …