
Đề cương ôn tập kiểm tra cuối học kì II - Khối lớp 8
Năm học 2025 - 2026 10 Trường THCS Nguyễn Du
ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP KIỂM TRA CUỐI HỌC KÌ II
MÔN NGỮ VĂN 8 A. NỘI DUNG TRỌNG TÂM
I. VĂN BẢN
1. Ngữ liệu:
- Ngữ liệu ngoài SGK, kiến thức liên quan đến chủ đề:
+ Chủ đề 8: Nhà văn và trang viết.
+ Chủ đề 9: Hôm nay và ngày mai.
- Thể loại:
+ Văn bản nghị luận văn học.
+ Văn bản thông tin.
2. Nội dung
- Văn bản nghị luận văn học: thể loại, luận đề, luận điểm, lí lẽ, bằng chứng, nội dung, thông
điệp, ý nghĩa…
- Văn bản thông tin: thể loại, mục đích, yếu tố phi ngôn ngữ trong văn bản thông tin…
- Bài học được gợi ra từ ngữ liệu; bày tỏ thái độ của bản thân và lí giải về một tình huống từ ngữ
liệu…
II. TIẾNG VIỆT
1.Kiến thức
- Thành phần biệt lập.
- Các kiểu câu phân loại theo mục đích nói.
2. Nội dung
- Nhận biết và hiểu tác dụng của các thành phần biệt lập.
- Nhận biết và hiểu tác dụng của các kiểu câu phân loại theo mục đích nói
III. PHẦN VIẾT
1. Đoạn văn (2.0đ) Viết đoạn nghị luận xã hội (8- 10 câu) theo ngữ liệu liên quan đến nội dung
chính của chủ đề 8, 9. (Gợi ý một số chủ đề: môi trường, quê hương…)
2. Bài văn (4,0 điểm):
2.1. Viết bài văn phân tích một tác phẩm truyện – kiểu bài 8. Không sử dụng các tác phẩm
đã học, đọc thêm, đọc mở rộng trong CT Ngữ văn 6,7,8 - bộ sách KNTT). Gợi ý:
- Chiếc lược ngà – Nguyễn Quang Sáng
- Sống chết mặc bay – Phạm Duy Tốn
Đề cương ôn tập kiểm tra cuối học kì II - Khối lớp 8
Năm học 2025 - 2026 11 Trường THCS Nguyễn Du
- Một bữa no – Nam Cao
- Người mẹ vườn cau – Nguyễn Ngọc Tư
- Nhà mẹ Lê – Thạch Lam
- Lão Hạc – Nam Cao
- Làng – Kim Lân.
2.2. Viết bài văn thuyết minh giải thích một hiện tượng tự nhiên.
Gợi ý:
- Hiện tượng nhật thực
- Hiện tượng động đất
- Hiện tượng Trái Đất nóng lên
- Hiện tượng bão lũ thất thường
- Hiện tượng lốc xoáy
- Hiện tượng cảnh quan có kết cấu đặc biệt: Vịnh Hạ Long…
……………………………………………………..
THỐNG NHẤT DÀN BÀI
1. Nghị luận về một tác phẩm truyện – Kiểu bài số 8
Phần Yêu cầu Điểm
Mở bài - Giới thiệu ngắn gọn tác phẩm (nhan đề, tác giả)
- Nêu ý kiến khái quát về tác phẩm
Thân bài - Nêu nội dung chính của tác phẩm
- Nêu chủ để của tác phẩm
- Chỉ ra và phân tích tác dụng của một số nét đặc sắc về hình thức
nghệ thuật của tác phẩm.
-> Yêu cầu HS chỉ ra được 2 đặc sắc về hình thức nghệ thuật, trình
bày thành luận điểm, phân tích được tác dụng.
Kết bài Khẳng định ý nghĩa, giá trị của tác phẩm
2. Viết văn bản thuyết minh giải thích một hiện tượng tự nhiên
Phần Yêu cầu Điểm
Mở bài - Nêu hiện tượng tự nhiên
- Đưa ra cái nhìn bao quát về hiện tượng này
Thân bài - Giải thích khái niệm hiện tượng
Đề cương ôn tập kiểm tra cuối học kì II - Khối lớp 8
Năm học 2025 - 2026 12 Trường THCS Nguyễn Du
- Miêu tả hay thuật lại các biểu hiện điển hình của hiện tượng tự
nhiên.
- Nêu lần lượt các nguyên nhân dẫn đến hiện tượng tự nhiên, kết
hợp trích dẫn ý kiến của các chuyên gia và bổ sung cơ sở một số
tài liệu được cập nhật.
- Xác định mối liên hệ giữa hiện tượng tự nhiên với đời sống của
con người (Gây ảnh hưởng tích cực hay tiêu cực).
- Đánh giá khái quát về thái độ và những việc con người đã làm
trước hiện tượng tự nhiên đó.
Kết bài Nêu ấn tượng hay đánh giá chung của bản thân về hiện tượng tự
nhiên được đề cập.
………………………………
B. ĐỀ MINH HỌA
PHẦN I. ĐỌC – HIỂU (6.0 điểm)
MỘT TẤM LÒNG THƯƠNG CON SÂU NẶNG
(Về truyện ngắn Lão Hạc của Nam Cao) (...) Bán con chó Vàng vì thương con, nhưng rồi lão Hạc lại vô cùng ăn năn, day dứt. Lão sang nhà ông giáo giãi bày những nỗi đau thống thiết của mình. “Mặt lão đột nhiên co rúm lại. Những vết nhăn xô lại với nhau, ép cho nước mắt chảy ra. Cái đầu lão ngoẹo về một bên và cái miệng móm mém của lão mếu như con nít. Lão hu hu khóc ...”. Mấy câu văn ngắn ngủi đặc tả ngoại hình nhân vật thật ấn tượng. Tác giả đã sử dụng từ tượng hình: “co rúm lại”, “xô lại”, “ngoẹo về một bên” ...và một từ tượng thanh “hu hu” khiến cho nét mặt, thân hình, và tâm trạng của lão Hạc hiện lên thật thê …
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.