
1
Phần I. (0.5 điểm)
Bài thơ về tiểu đội xe không kính là một thi phẩm đặc sắc viết về người lính của thơ ca thời kì
kháng chiến chống Mĩ.
1. Bài thơ là sáng tác của ai? Ghi lại năm sáng tác của bài thơ.
2. Chỉ ra 1 từ tượng thanh và nêu hiệu quả nghệ thuật của việc sử dụng từ tượng thanh đó trong
hai câu thơ sau:
“Chưa cần rửa, phì phèo châm điếu thuốc
Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha.”
3. Bài thơ khép lại bằng những câu thơ:
“Không có kính, rồi xe không có đèn,
Không có mui xe, thùng xe có xước,
Xe vẫn chạy vì miền Nam phía trước:
Chỉ cần trong xe có một trái tim."
(Ngữ văn 9, tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2019)
Bằng một đoạn văn khoảng 12 câu theo phép lập luận qui nạp, em hãy làm rõ hình ảnh
những chiếc xe không kính và vẻ đẹp của người lính lái xe Trường Sơn được thể hiện qua khổ
thơ trên, trong đó có sử dụng một câu bị động (Gạch dưới, chú thích rõ câu bị động).
4. Nêu tên một văn bản khác trong chương trình Ngữ văn 9 cũng khắc họa nụ cười trong khó
khăn, gian khổ của người lính, ghi rõ tên tác giả.
ĐỀ THI HỌC KÌ 1 – PHÒNG GD CẦU GIẤY 2020-2021
MÔN: NGỮ VĂN - LỚP 9
Thời gian làm bài: 90 phút
BIÊN SOẠN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM
2
Phần II. (3.5 điểm):
Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu:
“...Được tiến hành trong những kí hội làng ngày xuân, thi nấu cơm lại cho thấy sự khéo léo,
tháo vát của các chàng trai, cô gái. Tục thi này bắt nguồn từ quá trình chống chọi với
thiên tai, địch họa, vừa lao động, hành quân đánh giặc, vừa cơm nước gọn gàng, do đó đòi hỏi
mỗi người tính tự lực và óc sáng tạo. Có nhiều hình thức thi tài: thổi cơm bồng con, thổi cơm
trong lúc hành lễ, khênh kiệu chạy, thổi cơm trên thuyền. Với khoảng thời gian nhất định trong
điều kiện không bình thường, người thi phải vo gạo, nhóm bếp, giữ lửa đến khi cơm chín ngon
mà không bị cháy, khê. Sau đó, nồi cơm của các thí sinh được những bô lão có uy tín trong
làng chấm điểm. Ở một số vùng còn có hát đối đáp, giao duyên trong hội thi, tạo không khí náo
nhiệt, vui vẻ...”.
(Trích “Trò chơi ngày xuân”, Ngữ văn 9, tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2019)
1. Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích trên.
2. Qua đoạn trích, em hiểu tục thi nấu cơm bắt nguồn từ đâu, và tục thi đó phát huy được
những điểm mạnh nào của người tham gia?
3. Trò chơi ngày xuân đòi hỏi khả năng sáng tạo của người chơi. Từ đoạn trích trên, kết hợp
với hiểu biết xã hội, hãy trình bày suy nghĩ của em (khoảng 2/3 trang giấy thi) về vai trò, ý
nghĩa của sự sáng tạo trong cuộc sống.
3
HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT
THỰC HIỆN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM
PHẦN I
Câu 1:
Bài thơ là sáng tác của ai? Ghi lại năm sáng tác của bài thơ.
*Phương pháp: Đọc, hiểu
*Cách giải:
- Bài thơ được sáng tác năm 1969, của tác giả Phạm Tiến Duật.
Câu 2:
Chỉ ra 1 từ tượng thanh và nêu hiệu quả nghệ thuật của việc sử dụng từ tượng thanh đó trong
hai câu thơ sau:
“Chưa cần rửa, phì phèo châm điếu thuốc
Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha.”
*Phương pháp: Đọc, hiểu
*Cách giải:
- Từ tượng thanh: haha.
- Hiệu quả nghệ thuật: từ tượng thanh “ha ha” làm cho câu thơ trở nên trẻ trung, vui nhộn và
cho thấy tinh thần lạc quan, yêu đời của người lính.
Câu 3:
Bài thơ khép lại bằng những câu thơ:
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.