
1
PHẦN I: ĐỌC HIỂU ( 3.0 điểm)
Đọc văn bản sau và trả lời câu hỏi:
…Đối với tôi, nguyên tắc thành công đến từ một điều cơ bản: sống trong thế
chủ động. Cần gì thì lên tiếng. Muốn gì thì đấu tranh. Kiến thức do học tập. Thành
tựu nhờ lao động. Chẳng có cái gì ở trên đời này tự nhiên mà có. Chủ động lèo
lái thì mới có cơ may đưa con thuyền cuộc đời cập bến bờ mơ ước. Dù sóng gió,
giông bão xảy ra trên hải trình vạn dặm, có giữ vững bánh lái, cầm chắc tay chèo
thì mới đến được đất liền. Sống mà không biết tự cứu lấy mình, sống thụ động
buông thả, thì cũng giống như một con bè trên dòng nước lớn, để mặc sóng gió
xô đâu trôi đó, được chăng hay chớ, rồi sẽ mệt nhoài vì giông bão cuộc đời.
…Chẳng xuống nước thì không thể biết bơi. Sống thụ động thì chẳng khác gì
đời cây cỏ. Như thế khác nào tự đào hố chôn mình. Sống ở thế chủ động là chủ
động học tập, chủ động hỏi han, chủ động giúp đỡ người khác, chủ động gợi ý
người khác giúp đỡ mình. Chứ em không cứu mình thì ai cứu được em.
(Trích Em không tự cứu mình thì ai cứu em của Rosie Nguyễn – Tuổi trẻ đáng
giá bao nhiêu, NXB Hội nhà văn, 2017, trang 120-121)
Câu 1. Xác định phương thức biểu đạt được sử dụng trong văn bản.
ĐỀ THI HỌC KÌ 1 – ĐỀ NGUYỄN VIỆT KHÁI
MÔN: NGỮ VĂN - LỚP 12
Thời gian làm bài: 90 phút
BIÊN SOẠN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM
2
Câu 2. Theo tác giả, sống trong thế chủ động có những biểu hiện nào?
Câu 3. Chỉ ra một biện pháp tu từ và nêu tác dụng: “Sống mà không biết tự cứu
lấy mình, sống thụ động buông thả, thì cũng giống như một con bè trên dòng nước
lớn, để mặc sóng gió xô đâu trôi đó, được chăng hay chớ, rồi sẽ mệt nhoài vì
giông bão cuộc đời”.
Câu 4. Anh/chị có đồng tình với quan điểm “Em không cứu mình thì ai cứu được
em” không? Vì sao?
PHẦN II: LÀM VĂN (7.0 điểm)
Câu 1.(2.0 điểm):
Từ nội dung của văn bản ở phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết đoạn văn (khoảng
200 chữ) trình bày suy nghĩ về ý nghĩa cách "sống ở thế chủ động" của tuổi trẻ
hôm nay.
Câu 2. (5.0 điểm):
Phân tích đoạn thơ sau:
Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc
Quân xanh màu lá dữ oai hùm
Mắt trừng gửi mộng qua biên giới
Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm
Rải rác biên cương mồ viễn xứ
Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh
Áo bào thay chiếu anh về đất
4
HƯỚNG DẪN LÀM BÀI
THỰC HIỆN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM
I. ĐỌC
HIỂU
Câu 1:
* Phương pháp: Căn cứ vào các phương thức biểu đạt đã học:
tự sự, miêu tả, biểu cảm, thuyết minh, nghị luận, hành chính công
vụ
* Cách giải:
Phương thức biểu đạt: nghị luận
Câu 2:
* Phương pháp: Phân tích, tổng hợp
* Cách giải:
Biểu hiện của “sống ở thế chủ động”: "Sống ở thế chủ động là
chủ động học tập, chủ động hỏi han, chủ động giúp đỡ người
khác, chủ động gợi ý người khác giúp đỡ mình".
Câu 3:
* Phương pháp: Phân tích
* Cách giải:
Phép tu từ được sử dụng trong câu: So sánh (sống thụ động cũng
giống như một con bè trên dòng nước lớn…) và ẩn dụ (Con bè
trên dòng nước lớn, sóng gió, giông bão).
5
Câu 4:
* Phương pháp: Phân tích, lý giải
* Cách giải:
Thí sinh được đưa ra quan điểm cá nhân đồng tình hoặc không
đồng tình, từ đó đưa ra những lập luận bảo vệ ý kiến.
Ví dụ:
- Đồng ý. Vì chính bản thân ta mới quyết định được cách suy
nghĩ, cách làm của mình. Chính mình mới tạo nên số phận của
mình, thành tựu của mình.
- Không đồng ý. Vì cuộc đời mình không chỉ do mình quyết định
mà còn phụ thuộc nhiều yếu tố khác như điều kiện, hoàn cảnh
sống, sự may mắn…
- Vừa đồng ý vừa không đồng ý. Vì trong cuộc sống thành công
một phần do sự nỗ lực của bản thân, một phần còn do sự “trợ
giúp” của các yếu tố khác.
II. LÀM
VĂN
Câu 1:
* Phương pháp: Phân tích, tổng hợp, bình luận
* Cách giải:
- Giải thích:
“Chủ động” là tự mình hành động, không bị chi phối bởi người
khác hoặc hoàn cảnh bên ngoài.
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.