Đề kiểm tra 45 phút kì I Ngữ văn 12 - Đề số 2 có lời giải chi tiết

1

Phần I: Đọc - hiểu (3.0 điểm)

Đọc kỹ đoạn thơ sau và trả lời các câu hỏi từ 1 đến 3:

Nếu Tổ quốc đang bão giông từ biển

Có một phần máu thịt ở Hoàng Sa

Ngàn năm trước con theo cha xuống biển

Mẹ lên rừng thương nhớ mãi Trường Sa

Đất Tổ quốc khi chập chờn bóng giặc

Các con nằm thao thức phía Trường Sơn

Biển Tổ quốc chưa một ngày yên ả

Biển cần lao như áo mẹ bạc sờn

Nếu Tổ quốc hôm nay nhìn từ biển

Mẹ Âu Cơ hẳn không thể yên lòng

Sóng lớp lớp đè lên thềm lục địa

Trong hồn người có ngọn sóng nào không...

(Trích Tổ quốc nhìn từ biển – Nguyễn Việt Chiến)

Câu 1: Tư tưởng chủ đạo của đoạn thơ trên là gì? (0.75 điểm)

Câu 2: Trong đoạn thơ có mấy lần hình ảnh người mẹ xuất hiện, đó là những lần nào, có ý

nghĩa gì? (1.5 điểm)

Câu 3: Hãy viết một đoạn văn ngắn (khoảng 5 đến 6 dòng) để trình bày suy nghĩ của anh (chị)

về trách nhiệm của thế hệ trẻ trong việc bảo vệ chủ quyền biển đảo của đất nước. (0.75 điểm)

Phần II: Làm văn (7.0 điểm)

ĐỀ THI 45 PHÚT – ĐỀ 2

MÔN: NGỮ VĂN - LỚP 12

Thời gian làm bài: 45 phút

BIÊN SOẠN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM

2

Cảm nhận của anh (chị) về đoạn thơ sau:

Ta về, mình có nhớ ta

Ta về, ta nhớ những hoa cùng người.

Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi

Ðèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng.

Ngày xuân mơ nở trắng rừng

Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang.

Ve kêu rừng phách đổ vàng

Nhớ cô em gái hái măng một mình

Rừng thu trăng rọi hòa bình

Nhớ ai tiếng hát ân tình thủy chung.

(Trích Việt Bắc – Tố Hữu)

3

Đáp án đề 2

Phần I: Đọc, hiểu

Câu 1:

- Tư tưởng chủ đạo của đoạn thơ: Hình ảnh Tổ quốc Việt Nam trong một góc nhìn mới – nhìn

từ biển đảo quê hương. Trong góc nhìn đó Tổ quốc hiện lên với bao đau thương mất mát không

chỉ bởi thiên nhiên dữ dội mà cả những kẻ thù đang lăm le bờ cõi. Tổ quốc gắn bó với con

người từ truyền thuyết xa xưa của dân tộc khi Lạc Long Quân và Âu Cơ chia con lên rừng

xuống biển và cả ngày nay trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước.

Câu 2:

Trong đoạn thơ có 3 lần hình ảnh người mẹ xuất hiện:

- Lần 1: Mẹ lên rừng thương nhớ mãi Trường Sa

- Lần 3: Mẹ Âu Cơ không hẳn đã yên lòng

Lần 1 và lần 3 là hình ảnh mẹ Âu Cơ, người mẹ đầu tiên của dân tộc xuất hiện trong truyền

thuyết sinh ra đàn con trong bọc trứng, chia nhau lên rừng xuống biển, một hình ảnh giàu sức

gợi về vẻ đẹp cao cả vĩnh hằng của dân tộc Việt Nam...

- Lần 2: Biển cần lao như áo mẹ bạc sờn

Là hình ảnh người mẹ trong hiện thực, xuất hiện gián tiếp qua hình ảnh chiếc áo bạc màu với

bao vất vả lo toan, sự so sánh liên tưởng giữa mẹ và biển cả.

Câu 3:

- Đảm bảo yêu cầu của một đoạn văn về hình thức cũng như nội dung.

- Đoạn văn viết có chủ đề, trình bày được suy nghĩ về trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với chủ

quyền biển đảo

Lưu ý: Tuỳ theo mức độ câu trả lời của học sinh mà giáo viên có thể ghi điểm, nhưng không

quá số điểm tối đa đã được ghi theo từng câu.

4

Phần II. Làm văn

1. Yêu cầu về kiến thức: Hiểu đúng nội dung của phần văn bản (Vẻ đẹp của Việt Bắc trong

dòng hồi tưởng của tác giả thông qua hình ảnh hoa và người)

2. Yêu cầu về kỹ năng: Nắm được kỹ năng của một bài nghị luận theo đúng đặc trưng của thể

loại (trữ tình). Có thể diễn đạt bằng nhiều cách khác nhau, nhưng phải thể hiện những nội dung

cơ bản sau đây:

I. Giới thiệu chung:

- Giới thiệu tác giả, tác phẩm

- Giới thiệu đoạn trích

II. Phân tích

1. Hai câu đầu : Khái quát nỗi nhớ.

- Hoa và người là những gì đẹp nhất của núi rừng Việt Bắc. “Hoa” là cách nói của nghệ thuật

tượng trưng cho thiên nhiên và cũng là một bộ phận của thiên nhiên.

- Trong nỗi nhớ của người về, hoa và người là hai hình ảnh đồng hiện, soi chiếu vào nhau. Hoa

là hình ảnh đẹp nhất của thiên nhiên; người là sản phẩm kỳ diệu tuyệt vời của tạo hoá. Vì vậy,

khi nhớ người thì hiện lên bông hoa, khi nhớ hoa thì hiện lên bóng ngườià ngụ ý ngợi ca vẻ

đẹp người ở lại.

2. Tám câu sau: Một bức tranh thiên nhiên Việt Bắc phong phú, rực rỡ, tươi thắm tượng

trưng cho vẻ đẹp của bốn mùa:

a. Trước hết, bức tranh mùa đông với “Rừng xanh …