
I. ĐỌC HIỂU (4.0 điểm)
Đọc văn bản:
Mẹ ra Hà Nội
(Lê Đình Cảnh)
(1) Mẹ ra Hà Nội thăm con
Vừa trên tàu xuống chân còn run run
Áo nâu còn đẫm mưa phùn
Còn hoai vị cỏ sục bùn lúa non
Sang đường tay níu áo con
Ngã tư hối hả xe bon ngược chiều.
(2) Khoác vai mẹ, chiếc đãy nghèo
Năm xưa thắt lại bao điều đắng cay
Đưa con trốn ngục những ngày
Vài lưng gạo hẩm thăm thầy trong lao ...
[ ... ]
(3) Bà ra bế cháu của bà
Những mong cùng ước lòng bà hôm mai
Lên thang chẳng dám bước dài
Vào khu tập thể gặp ai cũng chào
Lời ru bà thuộc thuở nào
Qua bom đạn vẫn ngọt ngào nắng trưa
Để hồn cháu có núi Nưa
Tiếng cồng Bà Triệu ngày xưa vọng về
Lam Sơn rừng núi ba bề
Lũng Nhai vọng mãi lời thề nước non.
(4) Trải bao sông cạn đá mòn
Còn con còn cháu nên còn cha ông
Mới xa đã nhớ ruộng đồng
Thương con mà chẳng đành lòng ở lâu
Run run mẹ bước lên tàu
Vị bùn vẫn thoảng áo nâu quê nhà.
(Nguyễn Thanh Tâm tuyển chọn – giới thiệu 141
tác giả thơ Việt Nam đương đại, Những mảnh ghép
của huyền thoại, NXB Văn học, Hà Nội, 2024,
tr.211 – 212)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1 (0,5 điểm). Xác định thể thơ của văn bản.
Câu 2 (0,5 điểm). Ghi lại các tiếng có gieo vần ở đoạn thơ (1).
Câu 3 (1,0 điểm). Phân tích tâm tư, nỗi niềm của người mẹ trong 2 dòng thơ in đậm.
Câu 4 (1,0 điểm). Nêu tác dụng của biện pháp tu từ đảo ngữ trong hai dòng thơ:
“Run run mẹ bước lên tàu
Vị bùn vẫn thoảng áo nâu quê nhà.”
Câu 5 (1,0 điểm). Hình ảnh người mẹ/người bà trong văn bản trên gợi lên trong em tình cảm, thái độ gì.
(trình bày khoảng 5 đến 7 dòng)
ĐỀ THI CHÍNH THỨC VÀO 10
MÔN: NGỮ VĂN – KIÊN GIANG CHUYÊN NĂM 2025
BIÊN SOẠN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM
II. VIẾT (6,0 điểm)
Câu 1 (2,0 điểm). Hãy viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) phân tích hình ảnh người bà trong đoạn
thơ (3) ở phần Đọc hiểu.
Câu 2 (4,0 điểm). Hiện nay, còn hiện tượng đáng buồn là một số học sinh học đối phó. Em hãy viết bài văn
nghị luận bàn về hiện tượng đó và đề xuất giải pháp phù hợp.
HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT
THỰC HIỆN BỞI BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM
Phần Câu Hướng dẫn giải
I. ĐỌC
HIỂU
(4,0
điểm)
Câu 1.
(0,5 điểm)
Bài thơ được viết theo thể thơ lục bát
Câu 2.
(0,5 điểm)
Các tiếng được gieo vần ở đoạn thơ (1):
+ phùn - bùn
+ non - con - bon
Câu 3.
(1,0 điểm)
Học sinh tự cảm nhận phân tích, chú ý tính hợp lý:
Hai câu thơ thể hiện tâm tư đầy yêu thương nhưng cũng đầy trách nhiệm của
người mẹ:
- Nhớ ruộng đồng → biểu hiện của tình yêu quê hương và trách nhiệm với
công việc nhà nông.
- Thương con → tình mẫu tử sâu đậm, thiêng liêng.
- Không ở lâu → mẹ luôn lo toan, nghĩ về những điều phía sau lưng, chứ
không bao giờ cho phép mình nghỉ ngơi lâu, dù là bên con.
Câu 4.
(1,0 điểm)
Gợi ý:
- Tạo điểm nhấn cảm xúc, làm nổi bật trạng thái xúc động, bỡ ngỡ của người
mẹ (run run).
- Khắc sâu hình ảnh người mẹ quê mộc mạc, gắn bó với ruộng đồng, với mùi
vị đất bùn quê hương.
- Tăng tính nhạc điệu và sức gợi hình, gợi cảm trong thơ.
Câu 5.
(1,0 điểm)
Học sinh tự trình bày cảm nhận của bản thân, chú ý lý giải phù hợp. sau đây là
gợi ý:
- Tình yêu thương, sự trân trọng đối với sự hi sinh của bà, của mẹ
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.