
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
THÀNH PHỐ ĐỒNG NAI
ĐỀ CHÍNH THỨC
KÌ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT
NĂM 2026 - 2027
Môn thi: NGỮ VĂN
Ngày thi: 28/5/2026
Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian phát đề)
1. ĐỌC HIỂU (6,0 điểm)
Đọc văn bản sau:
CÔNG CON ĐI HẾT MỘT KIẾP NGƯỜI
Mẹ cõng con đi hết một kiếp người
Bằng đôi cánh thiên thần của lòng bao dung
Và đôi vai gầy nhọc nhằn năm tháng
Chắp cánh bay cao những ước mơ ngày mai tươi sáng
Mẹ là bình minh trên dòng sông tinh khôi muôn đời vẫn chảy
Cho con về đắm mình trong hương đất chốn quê nhà
Mồ hôi mẹ ướt cánh đồng vàng thấm nghĩa ông cha
Lúa oằn bông nặng tình thương người giữ đất
Mẹ trải năm tháng đời mình cho con chân vững bước
Mặc hoàng hôn đang tím dần nơi sóng mắt
Mẹ dang tay ôm hết mọi nỗi đời bất hạnh
Để tuổi thơ con chạm ánh trăng rằm!
Khi thuyền đời con chòng chành trong giông bão
Tấm lòng mẹ là con thuyền neo đậu bến sông quê
Con bình yên trong tình yêu dịu hiền của mẹ
Đi hết cuộc đời thanh thản giấc mơ hoa
Mẹ thân yêu là ngọn lửa quê nhà
Sưởi ấm trái tim con trong dòng đời giông gió.
(Theo Thơ Nguyễn Kim Hương: Sự sống vươn mình trong lặng lẽ, Vanvn.vn, cập nhật ngày 9/02/2025)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1 (0,5 điểm). Xác định thể thơ của văn bản.
Câu 2 (1,0 điểm). Tìm những từ ngữ khắc họa hình ảnh người mẹ trong khổ thơ thứ nhất.
Câu 3 (1,0 điểm). Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ được sử dụng trong 02 dòng thơ sau: da
Mẹ dang tay ôm hết mọi nỗi đời bất hạnh
Để tuổi thơ con chạm ánh trăng rằm!
Câu 4 (1,0 điểm). Nêu tình cảm của nhà thơ thể hiện qua văn bản.
Câu 5 (1,0 điểm). Xác định chủ đề bài thơ. Phân tích ý nghĩa của nhan đề trong việc thể hiện chủ đề ấy.
Câu 6 (1,5 điểm). Trong bài thơ, người mẹ được so sánh với nhiều hình ảnh khác nhau:
(1) Mẹ là bình minh trên dòng sông tình khôi muôn đời vẫn chảy
Cho con về đắm mình trong hương đất chốn quê nhà
(2) Khi thuyền đời con chòng chành trong giông bão
Tấm lòng mẹ là con thuyền neo đậu bến sông quê
(3) Mẹ thân yêu là ngọn lửa quê nhà
Sưởi ấm trái tim con trong dòng đời giông gió.
Hình ảnh nào để lại ấn tượng sâu sắc nhất trong em? Vì sao? (Trả lời khoảng 7 đến 9 dòng)
II. VIẾT (4,0 điểm)
Trao đổi về việc cha mẹ bảo bọc con cái:
Nguyễn Thu Trang (25 tuổi, ở Hà Nội) cho biết: cô như bị nhốt trong vòng kim cô vì cách nuôi dạy của cha
mẹ; cô chơi với ai, đi đâu, làm gì mẹ cũng kiểm soát gắt gao.
(Theo VnExpress, đăng ngày 8/02/2023)
Hay chị Thảo (TP. Hồ Chí Minh) khoe "thành tích" của cô con gái năm nay học lớp 7 nhưng chị vẫn đút cho
ăn hằng ngày. (Theo nguoidothi.net, đăng ngày 14/02/2025)
Ta thấy, trong cuộc sống, việc cha mẹ yêu thương, che chở con cái là cần thiết. Tuy nhiên hiện nay, một bộ
phận giới trẻ lại được bảo bọc quá mức từ gia đình. Em hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) bàn về
vấn đề trên.
ĐÁP ÁN THAM KHẢO
Phần Câu Hướng dẫn giải
Đọc
hiểu
Câu 1.
(0,5 điểm)
Thể thơ tự do
Câu 2.
(1,0 điểm)
Từ ngữ khắc họa người mẹ trong khổ thứ nhất là: cõng con, đôi cánh thiên thần
của lòng bao dung, đôi vai gầy.
Câu 3.
(1,0 điểm)
- Biện pháp ẩn dụ: ánh trăng rằm
- Tác dụng:
+ “Ánh trăng rằm” là hình ảnh ẩn dụ cho cuộc sống hạnh phúc, trọn vẹn, bình yên
của con.
+ Nhấn mạnh sự hi sinh, bao dung của mẹ khi sẵn sàng gánh chịu mọi khó khăn
để bảo vệ tuổi thơ con.
+ Làm cho câu thơ giàu hình ảnh, giàu cảm xúc và thể hiện sâu sắc tình mẫu tử
thiêng liêng.
Câu 4.
(1,0 điểm)
Qua văn bản, nhà thơ bày tỏ tình yêu thương, lòng biết ơn sâu sắc và niềm xúc
động trước sự hi sinh thầm lặng của người mẹ. Đồng thời thể hiện sự trân trọng
đối với tình mẫu tử thiêng liêng, cao đẹp.
Câu 5.
(1,0 điểm)
- Chủ đề bài thơ: Ngợi ca tình mẫu tử thiêng liêng; sự hy sinh vô điều kiện của
người mẹ và lòng biết ơn sâu sắc của người con đối với mẹ.
- Ý nghĩa của nhan đề "Cõng con đi hết một kiếp người" trong việc thể hiện chủ
đề:
+ Hình ảnh "cõng con" vừa mang ý nghĩa tả thực (hành động chở che, dìu dắt con
từ thuở ấu thơ), vừa mang ý nghĩa biểu tượng …
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.