Đề thi vào 10 môn Văn Gia Lai năm 2026

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TỈNH GIA LAI

ĐỀ THI CHÍNH THỨC

(Đề thi này có 02 trang)

KỲ THI TUYỂN SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

NĂM HỌC 2026 - 2027

Môn thi: Ngữ văn (không chuyên)

Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian phát đề)

Ngày thi: 27/6/2026

I. PHẦN ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Đọc văn bản:

HỒN QUÊ

(Trần Đăng Khoa)

(1) Từng đi dọc những miền rừng có giặc

Dẫu biết làng quê vẫn đau đáu theo mình

Trong hạt gạo nuôi tôi bền bỉ

Manh chiếu đơn bó bạn lúc hy sinh

(2) Gửi lại cánh rừng ngổn ngang câu thơ lính

Quê hương ơi, giờ tôi lại trở về

Làm bạn với con bò ngu ngơ nhìn mây nước

Dầu dãi mái nhà làng như mảnh đời quê

(3) Mẹ tôi tóc bạc rồi, tôi vẫn thơ dại lắm

Bao bé gái xưa giờ đã có chồng

Xóm vẫn như xưa, bạn xưa thì thưa vắng

Những đứa trẻ làng líu ríu đến chào... ông

(4) Tôi đã già đâu, vẫn còn thơ dại lắm

Như cây trúc gầy mọc trước ngõ người yêu

Những vui buồn của làng quê thoảng

vào cơn gió

Tôi lặng lẽ ngân lên như tiếng sáo diều...

(Tuyển thơ Trần Đăng Khoa, NXB Thanh Niên, 1999, tr.339-340)

* Chú thích: Trần Đăng Khoa sinh năm 1958, quê tỉnh Hải Dương (nay là thành phố Hải Phòng). Ông làm

thơ từ rất sớm, đặc biệt nổi tiếng ở mảng thơ thiếu nhi gắn với làng quê, gia đình; nét đặc sắc là sự hồn nhiên,

ngộ nghĩnh, sống động và có chiều sâu. Ngoài ra, bạn đọc còn biết đến ông ở đề tài viết về người lính, biển

đảo, quê hương.

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1. (0,5 điểm) Xác định thể thơ của văn bản.

Câu 2. (0,5 điểm) Chỉ ra những hình ảnh của làng quê được tác giả nhắc đến trong khổ thơ (1) và (2).

Câu 3. (1,0 điểm) Xác định và nêu tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa trong những dòng thơ sau:

Gửi lại cánh rừng ngổn ngang câu thơ lính

Quê hương ơi, giờ tôi lại trở về

Câu 4. (1,0 điểm) Nêu cách hiểu của em về những dòng thơ sau:

Những vui buồn của làng quê thoảng

vào cơn gió

Tôi lặng lẽ ngân lên như tiếng sáo diều...

Câu 5. (1,0 điểm) Từ tâm trạng của nhân vật trữ tình trong bài thơ, nêu suy nghĩ của em (khoảng 5 đến 7

dòng) về vai trò của quê hương trong cuộc đời mỗi người.

II. PHẦN VIẾT (6,0 điểm)

Câu 1. (2,0 điểm)

Kết nối với phần Đọc hiểu, viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày cảm nhận của em về dấu ấn

thời gian trong khổ thơ sau:

Mẹ tôi tóc bạc rồi, tôi vẫn thơ dại lắm

Bao bé gái xưa giờ đã có chồng

Xóm vẫn như xưa, bạn xưa thì thưa vắng

Những đứa trẻ làng líu ríu đến chào... ông

Câu 2. (4,0 điểm)

Hiện nay, Internet là một phần quan trọng trong hành trình con người khám phá tri thức và làm chủ thế giới.

Tuy nhiên, ở đó luôn tiềm ẩn những cạm bẫy khiến chúng ta, nhất là một bộ phận giới trẻ, bị kéo xa khỏi

mục tiêu ban đầu. Viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) đề xuất những giải pháp sử dụng Internet một

cách hiệu quả.

ĐÁP ÁN THAM KHẢO

I. ĐỌC HIỂU

Câu 1.

Phương pháp:

Đếm số tiếng trong các dòng thơ, quan sát cách ngắt nhịp và gieo vần.

Lời giải chi tiết:

Thể thơ tự do

Câu 2.

Phương pháp:

Đọc kĩ khổ thơ (1) và (2), xác định những hình ảnh, sự vật gắn với làng quê.

Lời giải chi tiết:

Những hình ảnh của làng quê được tác giả nhắc đến trong khổ thơ (1) và (2) là: hạt gạo, manh chiếu đơn,

con bò (ngu ngơ nhìn mây nước), mái nhà làng.

Câu 3.

Phương pháp:

Xác định từ ngữ thể hiện biện pháp nhân hóa, phân tích tác dụng trong việc làm cho quê hương trở nên gần

gũi, giàu cảm xúc và thể hiện tình cảm của nhân vật trữ tình.

Lời giải chi tiết:

- Biện pháp tu từ nhân hóa: Gọi quê hương bằng tiếng gọi trìu mến như gọi một con người: "Quê hương

ơi".

- Tác dụng:

+ Làm cho bức tranh làng quê trở nên sinh động, gần gũi, có linh hồn.

+ Thể hiện tình cảm gắn bó tha thiết, sự xúc động nghẹn ngào, bồi hồi của người lính sau những năm tháng

chiến tranh được trở về với cội nguồn.

Câu 4.

Phương pháp:

Dựa vào hình ảnh và ngữ cảnh của đoạn thơ để giải thích ý nghĩa các câu thơ.

Lời giải chi tiết:

Những niềm vui, nỗi buồn của quê hương đã thấm sâu vào tâm hồn nhà thơ. Chỉ cần một làn gió quê cũng

đủ gợi lên bao kỉ niệm và cảm xúc. Trước vẻ đẹp bình dị ấy, tác …