Đề khảo sát chất lượng đầu năm Văn 9 - Đề 1

1

I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Đọc bài thơ sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:

Thời gian đốm bạc mái tóc cha

Ngồi tựa mái hiên mỗi chiều tà

Xa xăm cha nghĩ quầng đôi mắt

Vất vả đời cha những lo toan.

Mới đó giờ đây những hư hao

Vầng trán vết nhăn tự thuở nào

Vất vả gian lao đời cha đã

Mong mỏi cho đời con lớn khôn,

Làm sao xoá những công gian khó

Chẳng thể nào quên bóng dáng cha

Mai này dù ở nơi xa đó

Con nhớ về cha nỗi nhọc nhằn!

Cuộc sống hương quê nơi cơ cực

Nhưng lòng ấm áp những yên vui,

Tình cha cao cả hơn ngọn núi

Rộng lớn bao la hơn biển xanh,

Tôi gọi tiếng lòng tôi cũng gọi

Cao rộng tình cha tiếng yêu thương.

(Tác giả: Cao Giang Nam)

Câu 1 (0,5 điểm): Xác định phương thức biểu đạt chính của bài thơ trên.

Câu 2 (1,0 điểm): Tìm những từ ngữ khắc hoạ hình ảnh người cha trong bài thơ trên. Qua

những từ ngữ đó, hình ảnh người cha hiện lên với những phẩm chất nào?

Câu 3 (0,5 điểm): Em hiểu thế nào về câu thơ “Tôi gọi tiếng lòng tôi cũng gọi”?

Câu 4 (1,0 điểm): Tìm một biện pháp tu từ trong đoạn thơ sau và nêu tác dụng:

ĐỀ KHẢO SÁT CHẤT LƯỢNG – ĐỀ SỐ 1

MÔN: NGỮ VĂN - LỚP 9

Thời gian làm bài: 90 phút

BIÊN SOẠN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM

2

“Cuộc sống hương quê nơi cơ cực

Nhưng lòng ấm áp những yên vui,

Tình cha cao cả hơn ngọn núi

Rộng lớn bao la hơn biển xanh,”

Câu 5 (1,0 điểm): Cha và mẹ là những người luôn sẵn sàng hi sinh để dành cho chúng ta một

cuộc đời an nhiên, hạnh phúc. Bằng những trải nghiệm của bản thân, theo em, cha mẹ đã hi

sinh cho chúng ta những gì? Và bản thân em sẽ làm gì để đền đáp sự hi sinh đó của cha mẹ?

II. VIẾT (6,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm): Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích hai khổ thơ đầu của bài thơ

“Tình cha” trong phần đọc hiểu.

Câu 2 (4,0 điểm):

“Tôi gọi tiếng lòng tôi cũng gọi

Cao rộng tình cha tiếng yêu thương.”

Tình yêu thương là tình cảm cao quý mà con người đã dành cho nhau. Vậy nên “Được sống

trong tình yêu thương là một hạnh phúc của mỗi người”. Em hãy viết bài văn nghị luận

khoảng 400 chữ để bày tỏ quan điểm của mình về ý kiến trên.

3

HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT

THỰC HIỆN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM

Phần I. ĐỌC HIỂU

Câu 1

Phương pháp giải:

Vận dụng kiến thức đã học về các phương thức biểu đạt

Lời giải chi tiết:

PTBĐ chính: biểu cảm

Câu 2

Phương pháp giải:

Gạch ra từ ngữ miêu tả người cha → rút phẩm chất

Lời giải chi tiết:

- Từ ngữ: “đốm bạc mái tóc”, “quầng đôi mắt”, “vầng trán vết nhăn”, “vất vả”, “lo toan”,

“nhọc nhằn”.

- Phẩm chất: Cha hiện lên tần tảo, hi sinh, giàu tình yêu thương, sống vì con cái.

Câu 3

Phương pháp giải:

Giải thích nghĩa câu thơ bằng cách tách ẩn dụ → biểu cảm.

Lời giải chi tiết:

Câu thơ thể hiện sự dâng trào cảm xúc, tiếng gọi từ trái tim – đó là lời gọi thiết tha về tình

yêu thương, kính trọng, biết ơn cha.

Câu 4

Phương pháp giải:

Tìm biện pháp tu từ (so sánh, ẩn dụ, phóng đại...).

Lời giải chi tiết:

- Biện pháp so sánh: “Tình cha cao cả hơn ngọn núi / Rộng lớn bao la hơn biển xanh”.

- Tác dụng: Làm nổi bật sự vĩ đại, cao cả, bao la vô bờ của tình cha.

Câu 5

Phương pháp giải:

Nêu trải nghiệm cá nhân → rút hành động đền đáp.

Lời giải chi tiết: