
1
I. PHẦN ĐỌC HIỂU
Đọc văn bản sau
Trời hửng (Tình thiên)
- Hồ Chí Minh-
Sự vật vẫn xoay đà định sẵn,
Hết mưa là nắng hửng lên thôi;
Đất trời một thoáng thu màn ướt,
Sông núi muôn trùng trải gấm phơi;
Trời ẩm, hoa cười chào gió nhẹ,
Cây cao, chim hót rộn cành tươi;
Người cùng vạn vật đều phơi phới,
Hết khổ là vui vốn lẽ đời.
(Nam Trân dịch)
Câu 1: Nêu căn cứ để xác định thể thơ trong bài thơ trên.
Câu 2: Chỉ ra nghệ thuật ẩn dụ trong câu thơ “Hết mưa là nắng hửng lên thôi”.
Câu 3: Nêu tác dụng của yếu tố cổ điển và hiện đại trong bài thơ
Câu 4: Qua bài thơ, anh chị cảm nhận được điều gì trong vẻ đẹp tâm hồn của Hồ Chí Minh?
Câu 5: Từ nội dung của 2 câu thơ cuối, anh/ chị rút ra được những bài học gì cho bản thân? (Trình bày khoảng 5-7 dòng)
II. PHẦN VIẾT
ĐỀ THI GIỮA HỌC KÌ 2 – ĐỀ SỐ 8
MÔN: NGỮ VĂN - LỚP 12
Thời gian làm bài: 90 phút
BIÊN SOẠN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM
2
Câu 1.
Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) làm rõ tâm trạng, cảm xúc của nhân vật trữ tình trong bài thơ Trời hửng (Hồ Chí Minh) được trích dẫn ở phần Đọc hiểu.
Câu 2.
Nhà bác học người Pháp Marie Curie cho rằng: Tổ quốc quan trọng hơn sinh mệnh, là cha mẹ của chúng ta, là đất đai của chúng ta.
Từ câu nói trên, anh/ chị hãy viết một bài văn (khoảng 600 chữ) bàn về trách nhiệm của tuổi trẻ đối với nền độc lập của Tổ quốc.
3
HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT
THỰC HIỆN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM
PHẦN I. ĐỌC HIỂU
Câu 1 (0,5 điểm)
Nêu căn cứ để xác định thể thơ trong bài thơ trên.
Phương pháp giải:
- Vận dụng kiến thức về đặc điểm thể thơ Đường luật.
- Quan sát số câu, số chữ trong mỗi câu, cách gieo vần, bố cục của bài thơ.
Lời giải chi tiết:
- Bài thơ được viết theo thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật.
- Căn cứ xác định:
+ Bài thơ gồm 8 câu (bát cú)
+ Mỗi câu 7 chữ (thất ngôn).
+ Có niêm luật và gieo vần theo quy luật thơ Đường, gieo vần bằng ở cuối các câu 2, 4, 6, 8
Câu 2 (0,5 điểm)
Chỉ ra nghệ thuật ẩn dụ trong câu thơ “Hết mưa là nắng hửng lên thôi”.
Phương pháp giải:
- Xác định hình ảnh ẩn dụ trong câu thơ.
- Liên hệ ý nghĩa tượng trưng của hình ảnh đó trong đời sống con người.
Lời giải chi tiết:
- Trong câu thơ “Hết mưa là nắng hửng lên thôi”:
+ Hình ảnh “mưa” là ẩn dụ cho khó khăn, thử thách, đau khổ trong cuộc sống.
+ Hình ảnh “nắng hửng” là ẩn dụ cho niềm vui, sự tươi sáng, hi vọng sau gian khổ.
=> Câu thơ gửi gắm một triết lí: sau khó khăn, thử thách thì niềm vui và ánh sáng sẽ đến.
Câu 3 (1,0 điểm)
Nêu tác dụng của yếu tố cổ điển và hiện đại trong bài thơ
Phương pháp giải:
- Nhận diện yếu tố cổ điển (thể thơ, bút pháp, hình ảnh thiên nhiên).
- Nhận diện yếu tố hiện đại (cảm hứng sống, tư tưởng, cách nhìn cuộc đời).
4
- Nêu tác dụng kết hợp của hai yếu tố.
Lời giải chi tiết:
- Yếu tố cổ điển:
+ Thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật.
+ Hình ảnh thiên nhiên quen thuộc: trời, đất, sông, núi, hoa, chim.
+ Bút pháp tả cảnh ngụ tình.
- Yếu tố hiện đại:
+ Tinh thần lạc quan, tin tưởng vào tương lai.
+ Quan niệm sống tích cực: sau gian khổ sẽ là niềm vui.
→ Tác dụng: Sự kết hợp giữa cổ điển và hiện đại làm cho bài thơ vừa giàu chất truyền thống,
vừa thể hiện tinh thần sống tích cực, lạc quan của con người thời đại mới, qua đó làm nổi bật
vẻ đẹp tâm hồn của tác giả.
Câu 4 (0,5 điểm)
Qua bài thơ, anh chị cảm nhận được điều gì trong vẻ đẹp tâm hồn của Hồ Chí Minh?
Phương pháp giải:
- Phân tích bức tranh thiên nhiên và triết lí sống trong bài thơ.
- Từ đó khái quát phẩm chất tâm hồn của tác giả.
Lời giải chi tiết:
Qua bài thơ, có thể cảm nhận được vẻ đẹp tâm hồn Hồ Chí Minh:
- Tình yêu thiên nhiên tha thiết, cảm nhận tinh tế trước sự biến chuyển của đất trời sau cơn
mưa.
- Tinh thần lạc quan, yêu đời, luôn hướng tới ánh sáng và niềm vui.
- Niềm tin vào quy luật cuộc sống: sau gian khổ sẽ đến hạnh phúc.
=> Bài thơ thể hiện một tâm hồn ung dung, lạc quan và giàu nghị lực, dù trong hoàn cảnh khó
khăn vẫn luôn tin tưởng vào tương lai.
Câu 5 (1 điểm)
Từ nội dung của 2 câu thơ cuối, anh/ …
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.