Đề thi học kì 1 Văn 12 Cánh diều - Đề số 6

I. ĐỌC HIỂU Đọc văn bản sau: Chúng ta ở đây, phút này, đang còn thở để biết nỗi đau đã hoá thành ta một phần không lìa bỏ Nhưng chúng ta ở đây cũng đồng thời chứng tỏ bản thân ta giàu sức mạnh hồi sinh và tương lai luôn có chỗ cho mình cũng như cho những con người can đảm dám đối diện thay vì chán nản xắn tay làm chứ không chịu ban ơn biết mỉm cười thay vì chỉ thở than kiên nhẫn đi tìm cánh cửa mình cần mở Không hắt hủi cuộc đời, kể cả những nỗi đau lựa chọn sống thế nào hơn là sống bao lâu Chúng ta ở đây, phút này, đang còn thở…

(Chúng ta ở đây, phút này…, Nguyễn Bích Lan, Sống trong chờ đợi, Truyện ngắn và

thơ, NXB Phụ nữ Việt Nam, tr 82) Thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 5. Câu 1: Xác định thể thơ. Câu 2: Xác định nhân vật trữ tình trong bài thơ. Câu 3: Nêu hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ lặp cấu trúc trong bài thơ. Câu 4: Anh/chị hiểu những dòng thơ sau như thế nào? “Không hắt hủi cuộc đời, kể cả những nỗi đau Lựa chọn sống thế nào hơn là sống bao lâu” Câu 5: Thông điệp sâu sắc mà anh/chị rút ra từ bài thơ là gì? Vì sao? II. PHẦN VIẾT Câu 1:

Viết đoạn văn (khoảng 150 chữ) phân tích tâm trạng của nhân vật Gầu trong đoạn trích sau:

Bà nội mất sau một thời gian ốm dậy Đưa bà ra nghĩa trang giáo xứ về, Gầu mệt quá ngả lưng lên chiếc giường tre của nội kê nơi góc tường.

Gầu nhớ lại cái đêm ngủ ở nhà với nội, nhớ lại giấc mơ nội vuốt tóc rồi gãi lưng cho nó, còn ôm nó vào lòng.

Gầu cũng nhớ tới ánh mắt hiền dịu hiếm hoi của nội mỗi khi nội dúi vào tay nó một đồng bạc trả công sau những đêm mỏi lưng ngồi xếp cau. Những đồng bạc được bỏ vào con heo đất leng keng rộn rã, để dành mua quần áo mới mặc Tết cho anh em Gầu suốt bao nhiêu năm trời.

Nó cảm thấy cay cay nơi khóe mắt, rồi có hai dòng nước trào xuống hai bên má. Mắt nó nhoè đi.

Gấu bèn trở mình nằm sấp xuống giường úp mặt vào cánh tay, vừa lau nước mắt vừa ngăn tiếng nấc nghẹn nơi cổ họng.

Nắng ban trưa ngoài sân chợt hứng lên hắt vào nhà. Qua khe hở của các thanh tre, Gầu bỗng thấy có gì đó lấp lánh sáng dưới gầm giường. Nó lụi cụi chui vào rồi nhặt ra một đồng bạc bám đầy bụi.

Nó sực nhớ lại đồng bạc bà cho nó lúc nửa đêm từ lâu lắm rồi. Đồng bạc mà nó sung sướng cầm trên tay ngủ thiếp đi và đánh mất, để chẳng còn dịp nào mua cà rem cho nhỏ Hường nữa.

Gầu phủi sạch bụi, mân mê đồng bạc vừa tìm thấy, rồi lại nắm chặt trong tay, nằm xuống giường, và ngủ một giấc say sưa ngon lành.

(Trích “Ngủ ở nhà nội”, Nguyễn Ngọc Hoài Nam, Viết và đọc chuyên đề mùa hạ

2021, NXB Hội Nhà Văn, tr.63) Câu 2:

“Tôi của ngày hôm nay là những lựa chọn của tôi ngày hôm qua”. Từ ý kiến trên, anh/ chị viết một bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) bàn về sự lựa chọn của con người trong cuộc sống. Đáp án I. ĐỌC HIỂU Câu 1: Phương pháp: Căn cứ vào các đặc điểm hình thức để xác định thể thơ Cách giải: Thể thơ: Tự do Câu 2: Phương pháp: Đọc kĩ văn bản để xác định nhân vật trữ tình Cách giải: Nhân vật trữ tình: “Chúng ta” Câu 3: Phương pháp: Vận dụng kiến thức về biện pháp tu từ điệp cấu trúc để phân tích tác dụng Cách giải: - BPTT: Lặp cấu trúc “Chúng ta ở đây, phút này, đang còn thở” - Tác dụng: + Nhấn mạnh thời điểm hiện tại chúng ta đang sống là có ý nghĩa nhất. Thể hiện tình yêu, sự biết ơn, trân trọng từng giây phút của cuộc đời. + Làm cho đoạn thơ giàu nhạc điệu, được liên kết chặt chẽ Câu 4: Phương pháp: Đọc kĩ các câu thơ để phân tích ý nghĩa Cách giải: - Dòng thơ khuyên con người phải trân trọng cuộc đời, trân trọng những đau thương, mất mát; chọn cho mình một lối sống có ý nghĩa. Câu 5: Phương pháp: Gợi ý: Thông điệp: - Chỉ cần chúng ta còn sống thì có thể đối diện và vượt qua mọi khó khăn. - Biết trân quý giây phút của hiện tại - Hãy kiên nhẫn đi tìm con đường cho mình và chắc chắn ta sẽ tìm thấy cánh cửa mình cần mở.