
SỞ GD-ĐT ĐỒNG NAI TRƯỜNG THPT ĐOÀN KẾT
(Đề kiểm tra này có 01 trang)
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ II, NĂM HỌC 2025 - 2026
MÔN NGỮ VĂN - KHỐI 10
Thời gian làm bài: 90 phút
I. PHẦN ĐỌC HIỂU (6,0 điểm)
Đọc văn bản sau:
Con sẽ không đợi một ngày kia
khi mẹ mất đi mới giật mình khóc lóc
Những dòng sông trôi đi có trở lại bao giờ?
Con hốt hoảng trước thời gian khắc nghiệt
Chạy điên cuồng qua tuổi mẹ già nua
mỗi ngày qua con lại thấy bơ vơ
ai níu nổi thời gian?
ai níu nổi?
Con mỗi ngày một lớn lên
Mẹ mỗi ngày thêm già cỗi
Cuộc hành trình thầm lặng phía hoàng hôn.
.... ta quên mất thềm xưa dáng mẹ ngồi chờ
giọt nước mắt già nua không ứa nổi
ta mê mải trên bàn chân rong ruổi
mắt mẹ già thầm lặng dõi sau lưng
Khi gai đời đâm ứa máu bàn chân
mấy kẻ đi qua
mấy người dừng lại?
Sao mẹ già ở cách xa đến vậy
trái tim âu lo đã giục giã đi tìm
ta vẫn vô tình
ta vẫn thản nhiên?
(Trích Mẹ, Đỗ Trung Quân, Thời báo Văn Học Nghệ Thuật, https://arttimes.vn/ban-doc/bai-
tho-34me34-cua-do-trung-quan-c50a4731.html)
* Chú thích:
- Đỗ Trung Quân (sinh năm 1955), nhà thơ trưởng thành sau năm 1975, thơ giàu cảm xúc, giản dị, chân thành.
- Bài thơ Mẹ là một trong những bài thơ hay nhất của nhà thơ Đỗ Trung Quân đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lòng độc giả bởi sự chân thành và sâu lắng.
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1. Xác định thể thơ của đoạn trích trên.
Câu 2. Trong đoạn thơ, những chi tiết nào miêu tả hình ảnh người mẹ?
Câu 3. Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa được sử dụng trong 2 câu thơ sau:
“Con hốt hoảng trước thời gian khắc nghiệt
Chạy điên cuồng qua tuổi mẹ già nua”.
Câu 4. Câu thơ “mắt mẹ già thầm lặng dõi sau lưng” gợi lên cho anh/ chị những cảm nhận gì về tấm lòng người mẹ và tình cảm của người con?
Câu 5. Xác định cảm hứng chủ đạo của văn bản.
Câu 6. Có ý kiến cho rằng: “Trong cuộc sống hiện đại, con người dễ vô tình trước tình yêu thương của cha mẹ.” Anh/chị có đồng tình với ý kiến này không? Vì sao? (Trình bày bằng đoạn văn khoảng 5-7 dòng)
II. PHẦN VIẾT
Viết bài văn nghị luận phân tích, đánh giá chủ đề và những đặc sắc nghệ thuật trong đoạn trích Mẹ của tác giả Đỗ Trung Quân, được trích ở phần Đọc hiểu trên.
----HẾT----
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.