
I. ĐỌC HIỂU (5,0 điểm)
Đọc bài thơ sau:
Mưa đổ bụi êm êm trên bến vắng Đò biếng lười nằm mặc nước sông trôi Quán tranh đứng im lìm trong vắng lặng Bên chòm xoan hoa tím rụng tơi bời. Ngoài đường đê cỏ non tràn biếc cỏ Đàn sáo đen sà xuống mổ vu vơ Mấy cánh bướm rập rờn trôi trước gió Những trâu bò thong thả cúi ăn mưa. Trong đồng lúa xanh rờn và ướt lặng Lũ cò con chốc chốc vụt bay ra, Làm giật mình một cô nàng yếm thắm Cúi cuốc cào cỏ ruộng sắp ra hoa (Chiều xuân – Anh Thơ1, Tinh hoa thơ mới thẩm bình và suy nghĩ, NXBGD, 1998,
tr.180) Thực hiện các yêu cầu: Câu 1. Nêu căn cứ để xác định thể thơ của bài thơ. Câu 2. Chỉ ra các hình ảnh thiên nhiên trong khổ thơ dưới đây:
Mưa đổ bụi êm êm trên bến vắng Đò biếng lười nằm mặc nước sông trôi Quán tranh đứng im lìm trong vắng lặng Bên chòm xoan hoa tím rụng tơi bời. Câu 3. Tìm các từ ngữ miêu tả không gian của bức tranh quê trong bài thơ. Câu 4. Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa trong những câu thơ sau:
“Đò biếng lười nằm mặc nước sông trôi Quán tranh đứng im lìm trong vắng lặng”. Câu 5. Nhận xét về bức tranh chiều xuân được miêu tả trong bài thơ. Câu 6. Từ bức tranh làng quê trong bài thơ, anh/chị hãy nêu suy nghĩ của mình về vai trò của thiên nhiên và cuộc sống thôn quê đối với tâm hồn con người. II. VIẾT (5,0 điểm) Viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) phân tích vẻ đẹp của bức tranh thiên nhiên mùa xuân trong bài thơ ở phần Đọc hiểu.
1 Anh Thơ (1921 – 2005) tên khai sinh là Vương Kiều Ân sinh tại thị trấn Ninh Giang (nay là xã Ninh Giang) thành phố Hải Phòng; xuất thân trong một gia đình công chức nhỏ, quê gốc ở thành phố Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh. Tuổi thơ của Anh Thơ gắn bó với đồng ruộng quê hương. Lớn lên giữa lúc phong trào Thơ mới đang sôi nổi. Anh Thơ đã tìm đến thơ ca như tìm con đường giải thoát khỏi cuộc sống tù túng, buồn tẻ và tự khẳng định giá trị người phụ nữ trong xã hội đương thời.
Anh thơ có sở trường viết về cảnh sắc nông thôn, gợi được không khí và nhịp sống nơi đồng quê miền Bắc nước ta. Bà là nữ thi sĩ tiêu biểu của nền thơ Việt Nam hiện đại, được tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật năm 2007.
TRƯỜNG THPT GIA BÌNH SỐ 1 TỔ KHXH
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KỲ II
NĂM HỌC 2025 - 2026
MÔN: NGỮ VĂN 11 Thời gian làm bài: 90 phút, không kể thời gian giao đề
TRƯỜNG THPT GIA BÌNH SỐ 1
TỔ KHXH
(Hướng dẫn chấm có 04 trang)
HƯỚNG DẪN CHẤM KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ II
NĂM HỌC: 2025 - 2026
MÔN: NGỮ VĂN 11
Phần Câu Nội dung Điểm
I
ĐỌC HIỂU - Giáo viên đánh giá bài làm của học sinh theo các yêu cầu cần đạt về đọc hiểu văn bản thơ của Chương trình Ngữ văn THPT hiện hành. - Bài làm chỉ cần trả lời ngắn gọn, đúng yêu cầu trọng tâm của các câu hỏi đọc hiểu; chấp nhận cách trình bày gạch đầu dòng các ý cần nêu.
5,0
1
- Căn cứ để xác định thể thơ: Mỗi dòng thơ có 8 tiếng/chữ. - Thể thơ tám chữ. Hướng dẫn chấm: - HS trả lời được như đáp án: 0,5 điểm. - Nêu được dấu hiệu: 0,25 điểm - Xác định được thể thơ: 0,25 điểm - Trả lời sai, hoặc không trả lời: 0,0 điểm
0,5
2
Các hình ảnh thiên nhiên trong đoạn thơ: mưa, bến, sông, hoa xoan/ mưa đổ bụi, bến vắng, nước sông trôi, xoan hoa tím. Hướng dẫn chấm: - HS chỉ ra được từ ba hỉnh ảnh trở lên: 0,75 điểm. - HS trả lời được một hình ảnh: 0,25 điểm. - Trả lời sai, hoặc không trả lời: 0,0 điểm
0,75
3
Các từ ngữ miêu tả không gian của bức tranh quê: trên bến vắng, ngoài đường đê; trong đồng lúa Hướng dẫn chấm: - HS trả lời được như đáp án: 0,75 điểm. - HS tìm được một từ ngữ: 0,25 điểm - Trả lời sai, hoặc không trả lời: 0,0 điểm
0,75
4
- Biện pháp tu từ nhân hóa: + Đò biếng lười + Quán tranh đứng - Tác dụng: + Làm cho sự vật sống động, có hồn, tăng sức gợi hình, biểu cảm cho lời thơ, ý thơ. + Gợi tả cảnh chiều xuân êm đềm, yên ả, thanh vắng. + Thể hiện sự quan sát, cảm nhận tinh tế, tình yêu thiên nhiên, sự gắn bó tha thiết với làng quê của tác giả. Hướng dẫn chấm: - HS trả lời được như đáp án hoặc diễn đạt tương đương: 1,0 điểm. - HS chỉ ra được biện pháp nhân hóa: 0,25 điểm. - HS nêu được một …
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.