Đề thi Học kì 1 Ngữ văn 7 năm 2025-2026 trường THCS Tương Bình Hiệp (TP Hồ Chí Minh)

I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm) Đọc văn bản sau và trả lời câu hỏi:

NGƯỜI LÁI BUÔN VÀ CON LỪA

Người lái buôn phải thường xuyên vào thành để mua đồ, và chất lên vai Lừa để trở về nhà. Con Lừa của người lái buôn nghĩ rằng mình rất thông minh, lúc nào cũng thích động não, nghĩ mọi cách để có thể khiến cho đồ mình phải chở càng nhẹ càng tốt.

Một lần, người lái buôn mua một tải muối. Ông ta buộc tải thật chặt, chất lên lưng Lừa, rồi đi đằng sau thúc Lừa đi nhanh. Đi được một lúc, người lái buôn và Lừa đi đến một con sông nhỏ, người lái buôn thúc Lừa lội xuống nước. Lừa không cẩn thận đã bị trượt chân, ngã xuống nước. Nước sông đã ngấm vào miệng tải muối khiến cho muối bị tan ra rất nhiều.

Khi Lừa ta đứng dậy thì phát hiện ra tải muối mà mình chở đã nhẹ hơn rất nhiều, trong lòng cảm thấy thích chí lắm. Có được kinh nghiệm lần này, mỗi lần qua sông, Lừa ta đều giả vờ trượt chân ngã để cho bớt một ít đồ trên lưng xuống sông.

Người lái buôn biết vậy, định bụng sẽ phạt Lừa. Người lái buôn vào trong thành mua một tải bông, và chất lên lưng Lừa. Lại một lần nữa đi qua con sông nhỏ, nhìn thấy sông, Lừa ta vui mừng thầm reo lên, không ngần ngừ bước xuống sông. Khi đến giữa sông, Lừa ta lại giả vờ trượt chân ngã. Lừa sung sướng nghĩ: "Khi mà mình đứng lên chắc chắn đồ trên lưng mình sẽ nhẹ hơn rất nhiều đây".

Nhưng khi Lừa ta vừa mới đứng dậy, đột nhiên thấy đồ trên lưng mình nặng hơn trước rất nhiều. Thì ra, tải bông sau khi hút nước đã trở nên nặng hơn trước rất nhiều. Lừa ta không ngờ trên lưng tải bông nặng như vậy, đành cúi đầu ngậm ngùi đi tiếp không dám than vãn gì.

(https://sachhay24h.com/top-truyen-ngu-ngon-hay-va-y-nghia) Câu 1 (0,5 điểm): Con lừa của người lái buôn nghĩ rằng nó như thế nào? Câu 2 (0,5 điểm): Chi tiết nào thể hiện sự lười biếng và mưu mẹo của con Lừa khi được giao nhiệm vụ chở hàng? Câu 3 (1,0 điểm): Biện pháp tu từ nổi bật trong truyện là gì? Nó mang lại hiệu quả diễn đạt ra sao? Câu 4 (1,0 điểm): Những tình huống nào trong học tập và cuộc sống có thể mang đến hậu quả như chú Lừa trong truyện? Câu 5 (1,0 điểm): Qua câu chuyện trên, em rút ra được những bài học gì? II. VIẾT (6,0 điểm) Câu 1 (2,0 điểm): Viết đoạn văn (khoảng 150-200 chữ) trình bày cảm nghĩ của mình về bài thơ sau:

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TP. HỒ CHÍ MINH TRƯỜNG THCS TƯƠNG BÌNH HIỆP

ĐỀ CHÍNH THỨC

KIỂM TRA CUỐI HỌC KỲ I NĂM HỌC: 2025 - 2026 MÔN: NGỮ VĂN 7 Thời gian làm bài: 90 phút

ĐƯA CON ĐI HỌC

(Tế Hanh) Sáng nay mùa thu sang Cha đưa con đi học Sương đọng cỏ bên đường Nắng lên ngời hạt ngọc Lúa đang thì ngậm sữa Xanh mướt cao ngập đầu Con nhìn quanh bỡ ngỡ Sao chẳng thấy trường đâu? Hương lúa tỏa bao la Như hương thơm đất nước Con ơi đi với cha Trường của con phía trước (Thu 1964 - In trong Khúc ca mới, NXB Văn học) Câu 2: (4,0 điểm) Viết bài văn (khoảng 400 -500 chữ) trình bày cảm xúc của em về một người thân (ông, bà, cha, mẹ, anh, chị, em,...) trong gia đình mà em yêu quý nhất.

---- HẾT ----

HƯỚNG DẪN CHẤM KIỂM TRA CUỐI HỌC KÌ I NĂM HỌC: 2025 - 2026

MÔN: NGỮ VĂN 7 Câu Nội dung Điểm I ĐỌC HIỂU 4,0 1 Con Lừa của người lái buôn nghĩ rằng mình rất thông minh, lúc nào cũng thích động não, nghĩ mọi cách để có thể khiến cho đồ mình phải chở càng nhẹ càng tốt.

0,5

2 - Một chi tiết thể hiện sự lười biếng và mưu mẹo của con Lừa: +Sau lần ngã xuống sông khiến muối tan, Lừa cố tình giả vờ trượt chân mỗi khi đi qua sông để làm nhẹ bớt hàng trên lưng

0,5

3 Biện pháp nghệ thuật: - Nhân hoá: Con Lừa được miêu tả như một nhân vật biết suy nghĩ, tính toán, vui mừng, buồn bã,… - Tác dụng: + Làm cho câu chuyện sinh động, gần gũi, dễ hiểu. + Nhấn mạnh tính cách lười biếng, gian dối và chủ quan của con Lừa. + Qua đó, bài học giáo dục trở nên rõ ràng và thuyết phục hơn đối với người đọc.

1,0

4 -Một số tình huống gợi ý: +Học sinh chép bài bạn cho nhanh nhưng khi kiểm tra thì không làm được bài. +Người làm việc qua loa cho xong, cuối cùng phải sửa chữa lại mất thời gian hơn. +Tránh né việc khó trong gia đình/nhóm khiến mọi người mất lòng tin. +…

1,0

5 Bài …