Chuyên đề Phương pháp giải một vài dạng cơ bản các bài toán có ứng dụng máy tính cầm tay trong sách giáo khoa lớp 9 tập 1 và một số dạng giải phương trình và hệ phương trình đơn giản

1

CHỦ ĐỀ 1: PHƯƠNG PHÁP GIẢI MỘT VÀI DẠNG CƠ BẢN CÁC BÀI TOÁN CÓ ỨNG DỤNG MÁY TÍNH CẦM TAY TRONG SÁCH GIÁO KHOA LỚP 9 TẬP 1 VÀ MỘT SỐ DẠNG GIẢI PHƯƠNG TRÌNH VÀ HỆ PHƯƠNG TRÌNH ĐƠN GIẢN: Dạng 1: Cách sử dụng máy tính fx –500MS hoặc fx –570MS để giải một số bài toán cơ bản về lượng giác trong SGK lớp 9: Trong SGK lớp 9 bài đọc thêm ‘Tìm tỉ số lượng giác và góc bằng máy tính bỏ túi CASIO fx-220” SGK hướng dẫn sử dụng máy tính cầm tay để giải một số bài toán về lượng giác nhưng sách hướng dẫn chỉ hướng dẫn loại máy fx- 220 cho đến thời điểm này học sinh đa phần dùng máy tính fx –500MS hoặc fx –570MS dẫn đến học sinh còn khó khăn trong việc sử dụng máy khi cách hướng dẫn trong SGK không đúng khi dùng máy tính fx – 500MS hoặc fx –570MS vì vậy tôi nhận thấy cần phải biên soạn lại cách hướng dẫn cho học sinh thuận tiện hơn trong học tập nhằm giúp học sinh làm các bài tập về tìm tỉ số lượng giác của một góc nhọn cho trước hoặc tìm số đo của góc nhọn khi biết tỉ số lượng giác của góc đó hoặc các bài toán có liên quan mà cần dùng máy tính để tính toán để biết được một cách nhanh chóng và chính xác nhất. Ví dụ:1(ví dụ 1 SGK toán 9 tập 1) Để hiện thị 14021’ ta nhấn lần lượt các phím SGK hướng dẫn như sau: Dùng máy CASIO fx – 220 nhấn các phím 1 4 0’’’ 2 1 0’’’ SHIFT ← = Còn dùng máy fx –500MS ta thực hiện bấm phím như sau: 1 4 0’’’ 2 1 0’’’ =

Ví dụ:2(ví dụ 2 SGK toán 9 tập 1) Tìm cos25013’ SGK hướng dẫn như sau: Dùng máy CASIO fx – 220 nhấn các phím 2 5 0’’’ 1 3 0’’’ cos = Còn dùng máy fx –500MS ta thực hiện bấm phím như sau: cos 2 5 0’’’ 1 3 0’’’ =

Ví dụ:3(ví dụ 3 SGK toán 9 tập 1) Tìm cotg 56025’ SGK hướng dẫn như sau: nhấn các phím 5 6 0’’’ 2 5 0’’’ tan SHIFT 1/x Còn dùng máy fx –500MS ta thực hiện bấm phím như sau: 1 ab/c tan 5 6 0’’’ 2 5 0’’’ =

Ví dụ:4(ví dụ 4 SGK toán 9 tập 1) Tìm góc nhọn x,biết sin x = 0,2836 SGK hướng dẫn như sau: nhấn các phím 0 . 2 8 3 6 SHIFT sin-1 SHIFT ← Còn dùng máy fx –500MS ta thực hiện bấm phím như sau: SHIFT sin 0 . 2 8 3 6 = 0’’’

Ví dụ:5(ví dụ 5 SGK toán 9 tập 1) Tìm góc nhọn x,biết cotg x = 2,675

ThuVienDeThi.com

2

SGK hướng dẫn như sau: nhấn các phím 2 . 6 7 5 SHIFT 1/x SHIFT tan-1 SHIFT ← Còn dùng máy fx –500MS ta thực hiện bấm phím như sau: SHIFT tan 1 ab/c 2 . 5 6 = 0’’’ Qua các ví dụ trên ta thấy khi dùng máy tính fx –500MS hoặc fx –570MS thì việc tính toán thuận lợi hơn rất nhiều so với loại máy tính fx- 220 Qua đó giáo viên cho học sinh làm các bài tập vận dụng sau: 1. Cho cos = 0,5. Tính các giá trị lương giác còn lại của góc  . 2. Cho  là góc nhọn với sin = 0,813. Tính: cos 5 3. Tính giá trị của biểu thức sau chính xác đến 0,0001.

B = '' 34 ' 17 63 cos '' 12 ' 25 36 cos

'' 45 ' 10 52 cos '' 20 ' 22 40 cos

0 0

0 0





Giải 1. Ta tính góc  bằng cách nhấn: shift cos-1 0,5 = (Kết quả = 600) Tính các giá trị lượng giác còn lại ta thực hiện tính giá trị lưỡng giác của góc 600 sin  0,866  tan  1,7321  cot  0,5774  2. Tính góc  rồi tính cos 5 . Quy trình bấm phím: shift sin 0,813 = (54.39008374 thoã góc nhọn) cos ( 5 x Ans ) = (Đáp số: 0,03403465362). 3. Quy trình ấm phím trên máy fx 500MS hoặc fx 570MS là: ( cos 36 o’” 25 o’” 12 o’”– cos 63 o’” 17 o’” 34 o’” ) ( cos 40 o’” 22 o’” 20 o’” + cos 52 o’”  10 o’” 45 o’” ) = Đáp số: 0015’30,09’’ 0,2584  Dạng 2: Giải phương trình và hệ phương trình: Ghi nhớ: Trước khi thực hiện giải nên viết phương trình (hệ phương trình) dưới dạng chính tắc để khi đưa các hệ số vào máy không bị nhầm lẫn. Dạng chính tắc phương trình bậc 2 có dạng: ax2 + bx + c = 0

Dạng chính tắc hệ phương trình có dạng:

1 1 1

2 2 2

a x b y c

a x b y c

       1/ Giải phương trình bậc hai ax2 + bx + c = 0 (a≠0) a: Giải theo chương trình cài sẵn trên máy Ấn MODE MODE 1 2  nhập các hệ số a, b, c vào máy, sau mỗi lần nhập hệ số ấn phím

 giá trị mới được ghi vào trong bộ nhớ của máy tính. Ví dụ: Giải phương trình: 1,85432x2 – 3,21458x – 2,45971 = 0 -- Giải -- Qui trình ấn máy (fx-500MS và fx-570 MS)

MODE MODE 1 2 

    ( ) ( ) 1. 85432 3 . …