Kỳ thi chọn học sinh giỏi lớp 10 THPT năm học 2012 - 2013 đề thi môn Ngữ Văn

SỞ GD&ĐT VĨNH PHÚC

ĐỀ CHÍNH THỨC

KỲ THI CHỌN HSG LỚP 10 THPT NĂM HỌC 2012-2013

ĐỀ THI MÔN: NGỮ VĂN

(Dành cho học sinh THPT không chuyên) Thời gian làm bài: 180 phút, không kể thời gian phát đề

Câu 1 (3,0 điểm).

Đời phải trải qua giông tố nhưng không được cúi đầu trước giông tố.

(Trích Nhật ký Đặng Thùy Trâm)

Suy nghĩ của anh (chị) về câu nói trên.

Câu 2 (7,0 điểm).

Tinh thần yêu nước trong Bình Ngô đại cáo của Nguyễn Trãi.

-----------Hết-----------

Thí sinh không được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.

Họ và tên thí sinh………..…….…….….….; Số báo danh……………………

ThuVienDeThi.com

SỞ GD&ĐT VĨNH PHÚC KỲ THI CHỌN HSG LỚP 10 THPT NĂM HỌC 2012-2013

ĐÁP ÁN MÔN: NGỮ VĂN (Dành cho học sinh THPT không chuyên) Câu 1 (3,0 điểm).

I. Yêu cầu về kĩ năng

Biết cách làm bài văn nghị luận xã hội. Bố cục và hệ thống ý sáng rõ. Biết vận dụng

phối hợp nhiều thao tác nghị luận. Hành văn trôi chảy. Lập luận chặt chẽ. Dẫn chứng

chọn lọc, thuyết phục. Không mắc các lỗi diễn đạt, dùng từ, ngữ pháp, chính tả.

II. Yêu cầu về kiến thức

Thí sinh có thể trình bày theo các cách khác nhau nhưng phải đảm bảo được

những nội dung cơ bản sau:

1. Giải thích ý nghĩa câu nói:

- Đời: được hiểu theo nghĩa rộng và nghĩa hẹp, chỉ cuộc đời nói chung và cuộc

đời mỗi con người nói riêng.

- Giông tố: chỉ hiện tượng thiên nhiên dữ dội. Giông tố cuộc đời là chỉ những

hoàn cảnh thử thách, những đau thương mất mát, những gian khổ nghiệt ngã trong

cuộc sống của mỗi con người, rộng ra là cuộc sống của cộng đồng, dân tộc.

- Cúi đầu: là thái độ cam chịu, khuất phục.

- Câu nói của nữ liệt sĩ, bác sĩ Đặng Thùy Trâm khẳng định: cuộc đời mỗi con

người có thể trải qua nhiều gian nan nhưng con người không được đầu hàng, khuất

phục trước khó khăn, thử thách. Có như vậy chúng ta mới đạt được thành công, hạnh

phúc và sống một cuộc sống có ý nghĩa.

2. Bàn luận, mở rộng vấn đề:

- Cuộc sống không phải lúc nào cũng là thảm đỏ trải đầy hoa hồng, cuộc sống

là một trường tranh đấu. Bởi thế, cuộc sống luôn tiềm ẩn những khó khăn, phức tạp.

Đặc biệt, để đạt được thành công, con người phải vượt qua nhiều chông gai, thử

thách.

- Giông tố với những thử thách, gian nan chính là môi trường tôi luyện con người.

- Câu nói trên là tiếng nói của một thế hệ trẻ sinh ra và lớn lên trong thời đại

đầy bão táp – thời điểm cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ diễn ra hết sức ác liệt,

thể hiện ý chí, nghị lực vươn lên, sống thật đẹp và hào hùng.

(Đáp án có 04 trang)

ThuVienDeThi.com

- Câu nói thể hiện một quan niệm nhân sinh tích cực: sống không sợ gian nan,

thử thách, phải có tinh thần dũng cảm, có nghị lực và bản lĩnh để vượt qua.

- Phê phán những người có thái độ sống ươn hèn, thụ động, không có ý chí,

nghị lực vươn lên trong cuộc sống.

3. Bài học nhận thức và hành động:

- Trong cuộc sống cũng như trong học tập phải biết vượt lên chính mình,

không nên chùn bước trước những khó khăn, bất trắc. Sống cần có lý tưởng, khát

vọng và ước mơ.

- Giông tố không chỉ là thử thách với cuộc đời của mỗi con người mà còn là thử

thách với một dân tộc. Hãy sống như thế hệ Đặng Thuỳ Trâm, một thế hệ đã dũng cảm

vượt qua những bão táp của cuộc đời để đem lại cuộc sống tươi đẹp cho đất nước.

III. Biểu điểm:

- Điểm 3,0: Đáp ứng được các yêu cầu nêu trên; Văn viết có cảm xúc. Dẫn chứng

chọn lọc và thuyết phục.

- Điểm 2,0: Cơ bản đáp ứng được các yêu cầu nêu trên. Dẫn chứng chưa thật phong

phú. Có thể còn một vài sai sót nhỏ.

- Điểm 1,0: Chưa hiểu chắc yêu cầu của đề bài. Kiến thức sơ sài. Còn mắc nhiều lỗi.

- Điểm 0: Không hiểu đề, sai lạc phương pháp.

Câu 2 (7,0 điểm)

I. Yêu cầu về kĩ năng

Hiểu đề, biết cách làm bài văn nghị luận văn học. Biết phân tích dẫn chứng để

làm sáng tỏ vấn đề. Bố cục rõ ràng, lập luận chặt chẽ. Hành văn trôi chảy. Văn viết có

cảm xúc. Không mắc các lỗi diễn đạt, dùng từ, ngữ pháp, chính tả.

II. Yêu cầu về kiến thức

Thí sinh vận dụng hiểu biết về tinh thần yêu nước trong văn học, phân tích làm

sáng tỏ tinh thần yêu nước …