Đề thi chọn học sinh giỏi cấp tỉnh Ngữ văn 12 - Năm học 2015-2016 - Sở GD & ĐT Thanh Hóa

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

THANH HOÁ

ĐỀ THI CHÍNH THỨC

KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH

Năm học 2015 – 2016

Môn thi: NGỮ VĂN

Lớp 12 – THPT Ngày thi: 10/3/2016 Thời gian: 180 phút (không kể thời gian giao đề)

(Đề thi có 02 câu, gồm 01 trang)

Câu 1 (8.0 điểm):

Tôi là quan trọng nhất.

Câu 2 (12.0 điểm):

“Thơ là đi giữa nhạc và ý. Rơi vào cái vực ý, thì thơ sẽ sâu, nhưng rất dễ khô khan. Rơi vào cái vực nhạc, thì thơ dễ làm đắm say người, nhưng cũng dễ nông cạn. Tố Hữu đã giữ được thế quân bình giữa hai vực thu hút ấy. Thơ của anh vừa ru người trong nhạc, vừa thức người bằng ý”.

(Chế Lan Viên)

Từ đoạn trích “Việt Bắc” (Ngữ Văn 12) của Tố Hữu, anh/chị hãy làm sáng tỏ ý kiến trên.

-------- HẾT -------

- Thí sinh không sử dụng tài liệu. - Giám thị không giải thích gì thêm.

Số báo danh

…………………….

ThuVienDeThi.com

1

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

THANH HÓA

KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH

Năm học 2015 – 2016

HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN NGỮ VĂN

Lớp 12 – THPT (Đáp án gồm có 04 trang)

Câu Nội dung cần đạt Điểm 1 Tôi là quan trọng nhất 8.0 Yêu cầu chung - Câu này kiểm tra năng lực viết bài nghị luận xã hội của thí sinh; đòi hỏi thí sinh phải huy động những hiểu biết về đời sống xã hội, kĩ năng tạo lập văn bản và khả năng bày tỏ thái độ, chủ kiến của mình để làm bài. - Thí sinh có thể làm bài theo nhiều cách khác nhau nhưng phải có lí lẽ và căn cứ xác đáng, được tự do bày tỏ quan điểm riêng của mình, nhưng phải có thái độ chân thành nghiêm túc, phù hợp với chuẩn mực đạo đức xã hội. Yêu cầu cụ thể * Giải thích vấn đề: 1.0 - Tôi: là cá nhân mỗi con người trong xã hội - Câu nói thể hiện ý thức về cái tôi cá nhân, giá trị bản thân, luôn đề cao và khẳng định chính mình một cách tự chủ và ở mức cao nhất.

0.5 0.5

* Bàn luận: 6.0 - Khẳng định tính đúng đắn của vấn đề: + Mỗi cá nhân là một con người duy nhất, một cuộc đời riêng, một cá tính riêng, không lặp lại với những giá trị không thể thay thế. + Ý thức về bản thân là động lực lớn giúp con người vượt qua mọi thử thách, khắc nghiệt của cuộc sống, luôn phấn đấu vươn lên tự khẳng định mình với những giá trị đích thực (về tài năng, nhân cách,…) trước cuộc đời. + Phát triển ý thức cá nhân cũng là mục tiêu lớn nhất của giáo dục và sự phát triển nhân loại. Ý thức cá nhân là nền tảng giúp con người hiểu được ý nghĩa cuộc sống. - Mở rộng vấn đề:

1.0

1.0

1.0

ThuVienDeThi.com

2

+ Ý thức về cái tôi gắn với thái độ, hành động, cư xử phù hợp, tránh sa vào sự ích kỉ, độc tôn, tự mãn hay khinh thường, chà đạp người khác. + Cần phải biết hài hòa giữa cái tôi và cái ta, cái riêng với cái chung; hi sinh cái tôi cho cái ta lớn lao cũng là cách đề cao ý nghĩa quan trọng của cái tôi. + Quan niệm “tôi là quan trọng nhất” mở ra cho mỗi người cuộc đời không giới hạn với khát vọng và nỗ lực không ngừng nghỉ. Nhưng đôi khi điều đó cũng trở thành áp lực nặng nề ngăn cản con người phát triển nếu không biết hài lòng với bản thân.

1.0

1.0

1.0

* Bài học nhận thức và hành động 1.0

- Ý thức đúng đắn về cái tôi, mối quan hệ giữa cái tôi và cái ta; biết hi sinh lợi ích của cái tôi cho cái ta khi cần thiết. - Luôn nỗ lực, phấn đấu để khẳng định mình một cách tích cực nhất

0.5

0.5

2 Làm sáng tỏ ý kiến của Chế Lan Viên về thơ Tố Hữu: 12.0

Yêu cầu chung

- Câu này kiểm tra năng lực viết bài nghị luận văn học của thí sinh; đòi hỏi thí sinh phải huy động kiến thức về lí luận văn học, tác phẩm văn học, kĩ năng tạo lập văn bản, khả năng cảm nhận văn chương của mình để làm bài. - Thí sinh có thể cảm nhận và kiến giải theo những cách khác nhau, nhưng phải có lí lẽ, căn cứ xác đáng. Yêu cầu cụ thể

* Giải thích ý kiến: 2.0

- “Thơ là đi giữa nhạc và ý”: + Nhạc tính trong thơ biểu hiện ở các yếu tố về vần, thanh, âm hưởng, nhịp điệu... và được khơi nguồn từ cảm xúc của nhà thơ; nhạc điệu của bài thơ chính là nhạc điệu của tâm hồn tác giả; tính nhạc làm nên sự hấp dẫn riêng biệt cho thơ. + Ý là nội dung tư tưởng mà tác giả gửi gắm trong bài thơ. + “Thơ đi giữa nhạc và ý” nghĩa là thơ vừa phải có tính nhạc để tạo sức …