Chuyên đề bồi dưỡng học sinh giỏi Ngữ văn Lớp 7

Chuyên đề bồi dưỡng họ sinh giỏi môn Ngữ văn lớp 7 DUONG VAN CUONG – Trường THCS NGHIA MINH

1

CHUYEN ĐỀ BỒI DƯỠNG HSG LỚP 7(2011-2012)

phần I. nội dung ôn tập lại kiến thức ngữ văn 6

- Kiến thức trọng tâm ôn tập:

+ Phân môn tiếng Việt: Ôn lại một số bptt đã học để vận dụng vào các bài văn cảm nhận tiến tới làm quen với thể loại biểu cảm ë lớp 7. Biết và vận dụng 1 số kiểu câu trong tạo lập văn bản.

+ Phần Văn: Hiểu biết khái niệm thể loại văn bản. Chủ đề và tư tưởng của các văn bản đã học.

+ Phần làm văn: Củng cố và nâng cao kiến thức và phương pháp làm bài văn tự sự và văn miêu tả.

- Rèn kỹ năng tạo lập văn bản ë mức độ tổng hợp kết hợp nhiều phương thức biểu đạt trong cùng 1 bài làm văn.

phần Ii. nội dung ôn tập ngữ văn lớp 7

:

Tác phẩm văn học nào cũng biểu hiện tư tưởng , tình cảm nhưng tác phẩm trữ tình lại thể hiện tình cảm theo cách riêng .

Từ những câu ca dao xưa tới những bài thơ đương đại, dấu hiệu chung của tác phẩm trữ tình là sự biểu hiện trực tiếp của thế giới chủ quan của con người . Đó là cảm xúc, tâm trạng, suy nghĩ của chính tác giả . Và biểu hiện trực tiếp những cảm xúc, suy tưởng của con người là cách phản ánh thế giới của tác phẩm trữ tình.

Muốn hiểu được một tác phẩm trữ tình thì chúng ta cần hiểu hai lớp nội dung :

- Nội dung hiện thực đời sống .

- Nội dung của những ý nghĩ, cảm xúc, suy tư ẩn sau hiện thực đời sống

Cô thể hơn đó chính là hiểu: cảnh và tình, sự và tình trong mỗi tác phẩm .

1 ca dao :

- Phải xác định được ca dao chính là những lời nói tâm tình, là những bài ca bắt nguồn từ tình cảm trong mối quan hệ của những người trong cuộc sống hàng ngày : tình cảm với cha mẹ , tình yêu nam nữ , tình cảm vợ chồng , tình cảm bạn bè ... hiểu được điều đó sẽ giúp người đọc và học sinh ý thức sâu sắc hơn về tình cảm thông thường hàng ngày .

- Phải hiểu tác phẩm ca dao trữ tình thường tập trung vào những điều sâu kín tinh vi và tế nhị của con người nên không phải lúc nào ca dao cũng giãi bầy trưcj

ThuVienDeThi.com

Chuyên đề bồi dưỡng họ sinh giỏi môn Ngữ văn lớp 7 DUONG VAN CUONG – Trường THCS NGHIA MINH

2

tiếp mà phải tìm đường đến sự xa sôi , nói vòng , hàm ẩn đa nghĩa . Chính điều ấy đòi hỏi người cảm thụ phải nắm được những biện pháp nghệ thuật mà ca dao trữ tình thường sử dụng như : ẩn dụ so sánh ví von :

Ví dụ :

“ Bây giờ mận mới hỏi đào

Vườn hồng đã có ai vào hay chưa? ”

- Phải hiểu rõ hai lớp nội dung hiện thực - cảm xúc suy tư . “.”

Ví dụ trong bài ca dao

Trong đầm gì đẹp bằng sen

Lá xanh bông trắng lại chen nhị vàng

Nhị vàng bông trắng lá xanh

Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn ” .

Bức tranh đời sống trong bài ca dao được tái hiện lên rất cô thể, sinh động :

Một vẻ đẹp “ Không gì đẹp bằng ” của hoa sen trong đầm . Đó là vẻ đẹp rực rỡ, đầy màu sắc và hương thơm , một vẻ đẹp vươn lên giữa bùn lầy mà vẫn vô cùng thanh khiết trắng trong .

Vẻ đẹp của loài hoa này đã được tác giả khảng định bằng phương thức so sánh tuyệt đối :

“ Trong đầm gì đẹp bằng sen

Tiếp đến là mô tả cô thể từng bộ phận của cây sen để chứng minh vẻ đẹp của nó

Lá xanh bông trắng lại chen nhị vàng .

Cây sen , hoa sen hiện lên với dáng vẻ m, màu sắc, hương thơm . Sự đối sánh bất ngờ trong mãi liên quan với hoàn cảnh càng khảng định phẩm chất của loài sen, một phẩm chất tốt đẹp bên trong tương ứng với vẻ bên ngoài .

“ Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn .

Không chỉ dừng lại ë đó, bài ca giao còn là lời ngợi ca, khảng định, tự hào về phẩm chất không chỉ của loài hoa đẹp đẽ , giản dị , gần gũi với người lao động mà còn của những con người có phẩm chất thanh cao trong sạch , những con người không bao giờ bị tha hoá bởi hoàn canh

2.Văn học trung đại

- Nắm vững hoàn cảnh sáng tác , cuộc đời và sự nghiệp của từng tác giả . Bởi vì có những tác phẩm : “Trữ tình thế sự ”, đó là những tác phẩm nghi lại những xúc động, những cảm nghĩ về cuộc đời về thế thái nhân tình. Chính thơ “ trữ tình thế sự ” gợi cho người đọc đi sâu suy nghĩ về thực trạng xã hội. Cả hai tác giả Nguyễn Trãi - Nguyễn Khuyến đều sáng …