Giáo án Ngữ văn lớp 6 - Học kì II

1

Tuần 19 - Bài 18.

Tiết 73,74

Văn bản : Bài học đường đời đầu tiên

Trích “Dế Mèn phiêu lưu kí” - Tô Hoài

A - Mục tiêu cần đạt :

1, Hiểu được nội dung, ý nghĩa của bài học đường đời đầu tiên, đối với Dế Mèn trong

bài văn, những đặc sắc trong nghệ thuật miêu tả, kể truyện và sử dụng từ ngữ .

2, Nắm vững mục ghi nhớ (sgk)

3, Tích hợp với phân môn Tiếng Việt ở một số khái niệm: Nhân hoá, so sánh, cấu tạo

và tác dụng của câu luận, câu tả, câu kể, với phân môn tập làm văn ở kỹ năng chọn

ngôi kể thứ nhất, tìm hiểu chung về văn miêu tả.

4, Rèn các kỹ năng đọc truyện đồng thoại, đọc lời đối thoại, đọc lời đối thoại phù hợp

với tính cách các nhân vật, tả vật.

B- Chuẩn bị : Chân dung nhà văn Tô Hoài, Tác phẩm " Dế Mèn phiêu lưu kí " ,tranh

minh hoạ cho bài học

C- Thiết kế bài dạy học

Hoạt động của học sinh

(Dưới sự hướng dẫn của giáo viên)

Nội dung bài học

(Kết quả hoạt động của học sinh)

*GVTổ chức kiểm tra bài cũ

*Giới thiệu bài

Cho học sinh xem chân dung Tô Hoài

,cuốn Dế Mèn phiêu lưu kí (1941) đã

đang được hàng triệu người đọc ở mọi

lứa tuổi yêu thích, đến mức các bạn nhỏ

gọi ông là Dế Mèn. Nhưng Dế Mèn là

ai? Chân dung và tính nết nhân vật độc

đáo nh- thế nào, "bài học đường đời

- Kiểm tra vở soạn của học sinh

ThuVienDeThi.com

2

đầu tiên" mà anh ta nếm trải ra sao ? bài

học hôm nay chóng ta sÏ cïng t×m hiÓu.

Hoạt động 1 :

Hướng dẫn tìm hiểu tác giả, tác phẩm

Em hãy đọc chú thích sgk, cho biết: Em

hiểu gì về Tô Hoài

- Gv giới thiệu thêm về sự nghiệp sáng

tác văn chương của ông

? Em hãy nêu sự hiểu biết của em về tác

phẩm.

GV hướng dẫn học sinh cách đọc

I, Tác giả, tác phẩm

1, Tác giả Tô Hoài

- Tên thật là Nguyễn Sen (1920) quê ở làng

Nghĩa Đô phủ Hoài Đức, Hà Đông nay thuộc

quận Cầu Giấy Hà Nội

- Bút danh : Tô Hoài => kỉ niệm và ghi nhớ

quê hương : Sông Tô Lịch, huyện Hoài Đức.

* Sự nghiệp văn chương : Tác phẩm" Dế Mèn

phiêu lưu kí", "Võ sĩ bọ ngựa" .... => viết

nhiều chuyện cho thiếu nhi và các đề tài về

miền núi, Hà Nội : Vợ chồng APhủ, Miền Tây,

Người ven thành, Cát bụi chân ai, Chiều chiều

+ Là nhà văn hiện đại VN có số lượng tác

phẩm nhiều nhất : hơn 150 cuốn

2, Truyện Dế Mèn phiêu lưu kí

- Tóm tắt truyện theo skg

- Bổ sung :

+ Là tác phẩm nổi tiÕng đầu tiên của Tô Hoài

+ Được sáng tác năm 21 tuổi

+ Thể loại là kí nhưng thực chất là truyện, 1

tiểu thuyÕt đồng thoại

+ Nghệ thuật : Tưởng tượng và nhân hoá, tác

phẩm được các lứa tuổi trong và ngoài nước

yêu thích

- Đoạn trích “Bài học đường đời đầu tiên”

trích từ chương 1 của truyện

ThuVienDeThi.com

3

* Đoạn 1 : Dế Mèn tự tả chân dung

mình : Giọng hào hứng, kiêu hãnh *

Đoạn 2 : + Trêu chị Cốc -chú ý giọng

đối thoại :

-Mèn : Trịnh thượng, khó chịu

- Choắt : Yếu ớt, rên rØ

- Chị Cốc : Đáo để, tức giận

+ Dế Mèn hối hận, sâu lắng …

Gv – h/s nhận xét cách đọc

Gv yêu cầu học sinh giải thích một số

từ khó trong chú thích

? Tìm một số từ đồng nghĩa với từ: “tự

đắc”

? Truyện được kể bằng lời của nhân vật

3 Đọc hiểu từ ngữ, bố cục

a, Đọc:

* Bố cục : 2 đoạn

- Đoạn 1 : Dế Mèn tự tả chân dung mình

- Đoạn 2 : + Trêu chị Cốc

+ Dế Mèn hối hận

* Kể tóm tắt .

H/S tập kể tóm tắt truyện : Là 1 chàng Dế

thanh niên cuờng tráng. Dế Mèn rất tự hào

với kiểu cách con nhà võ của mình. Anh ta cà

khịa với tất cả mọi người hàng xóm

Mèn rất kinh miệt mọi người bạn ở gÇn hang,

gọi anh ta là Dế Choắt bởi anh ta rất ốm yếu.

Mèn đã trêu trọc chị Cốc rồi lủi vào hang sâu.

Chị Cốc tưởng Choắt chêu mình nên đã mổ

anh ta trọng thương. Trước lúc chết Choắt

khuyên Mèn nên chừa thói hung hăng và làm

gì cũng phải biết suy nghĩ. Đó là bài học

đường đời đầu tiên của chú

b, Giải thích từ khó :

-Vũ : Vỗ cánh

-Trịch thượng : Ra vẻ bề trên, khinh thường

người khác

- Cạnh khoé : Không nói thẳng mà nói ám chỉ,

vòng vo nhằm châm trọc, xoi mói.

- Tự đắc : Tự cao, kiêu ngạo, kiêu căng, hợm

hĩnh…

* Truyện được kể bằng lời của Dế Mèn

ThuVienDeThi.com