Chuyên đề Phân dạng và trả lời câu hỏi tổng hợp kiến thức Hóa hữu cơ - Nguyễn Minh Tuấn

Vận dụng 45 chuyên đề giải nhanh đặc sắc và sáng tạo vào 82 đề thi thử THPT Quốc Gia (Quyển 2) – Nguyễn Minh Tuấn

1

CHUYÊN ĐỀ 39: PHÂN DẠNG VÀ TRẢ LỜI CÂU HỎI TỔNG HỢP KIẾN THỨC HÓA HỮU CƠ I. Xác định chất phản ứng với H2 1. Những vấn đề lý thuyết cần lưu ý Những hợp có khả năng phản ứng với H2 (to, xt) bao gồm : - Các hợp chất không no : Là những hợp chất trong phân tử có liên kết C C; C C.  

- Các hợp chất chứa chức anđehit, xeton CH O; C O.     

2. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Hãy cho biết những chất nào sau đây có khi hiđro hóa cho cùng sản phẩm?

A. but-1-en, buta-1,3-đien, vinyl axetilen. B. propen, propin, isobutilen. C. etyl benzen, p-xilen, stiren. D. etilen, axetilen và propanđien. Hướng dẫn trả lời Những chất khi hiđro hóa cho cùng một sản phẩm là but-1-en, buta-1,3-đien, vinyl axetilen. Phương trình phản ứng :

o

o

o

t , Ni 2 2 3 2 3 2 2 3

t , Ni 2 2 2 3 2 2 3

t , Ni 2 2 3 2 2 3

CH H CH

CH 2H CH

CH C CH 3H CH

       

       

       

Ví dụ 2: Trong các chất: stiren, axit acrylic, axit axetic, vinylaxetilen và butan, số chất có khả năng tham gia phản ứng cộng hiđro (xúc tác Ni, đun nóng) là

A. 3. B. 5. C. 2. D. 4. Hướng dẫn trả lời Trong số các chất trên, có 3 chất trong phân tử có liên kết  kém bền, có thể tham gia phản ứng cộng H2 (to, Ni), đó là stiren, axit acrylic, vinylaxetilen. Phương trình phản ứng :

o

o

o

t , Ni 6 5 2 2 6 5 2 3

t , Ni 2 2 3 2

t , Ni 2 2 3 2 2 3

C H CH CH H C H CH CH

CH CH COOH H CH CH COOH

CH C CH 3H CH

   

     

       

Ví dụ tương tự : Ví dụ 3: Trong các chất: stiren, axit acrylic, axit axetic, vinylaxetilen, axeton và butan, số chất có khả năng tham gia phản ứng cộng hiđro (xúc tác Ni, đun nóng). A. 3. B. 4. C. 2. D. 5. (Đề thi thử THPT Quốc Gia lần 2 – THPT Nguyễn Khuyến – TP.HCM, năm 2015) Ví dụ 4: Cho các chất : but-1-en, but-1-in, buta-1,3-đien, vinylaxetilen, isobutilen. Có bao nhiêu chất trong số các chất trên khi phản ứng hoàn toàn với khí H2 dư (xúc tác Ni, đung nóng) tạo ra butan ? A. 5. B. 6. C. 3. D. 4. ĐÁP ÁN VÍ DỤ TƯƠNG TỰ 3B 4D II. Xác định chất phản ứng với dung dịch Br2 1. Những vấn đề lý thuyết cần lưu ý Những hợp chất hữu cơ có khả năng phản ứng với dung dịch nước brom bao gồm : - Hợp chất không no (hiđrocacbon không no, ancol không no, anđehit không no,...). - Hợp chất có nhóm –CHO (anđehit, axit fomic, muối của axit fomic, este của axit fomic, glucozơ). - Phenol.

ThuVienDeThi.com

Vận dụng 45 chuyên đề giải nhanh đặc sắc và sáng tạo vào 82 đề thi thử THPT Quốc Gia (Quyển 2) – Nguyễn Minh Tuấn

2

- Anilin. 2. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Cho dãy các chất: CH≡C–CH=CH2; CH3COOH; CH2=CH–CH2–OH; CH3COOCH=CH2; CH2=CH2. Số chất trong dãy làm mất màu nước brom là A. 5. B. 3. C. 4. D. 2.

(Kỳ thi THPT Quốc Gia, năm 2016) Hướng dẫn trả lời Số chất làm mất màu nước brom là 4, đó là CH≡C–CH=CH2; CH2=CH–CH2–OH; CH3COOCH=CH2; CH2=CH2. Phương trình phản ứng :

2 2 2 2 2

2 2 2 2 2

3 2 2 3 2

2 2 2 2 2

CH C CH 3Br CHBr CH Br

CH CH CH OH Br CH Br CHBr CH OH

CH COOCH CH Br CH COOCHBr CH Br

CH CH Br CH Br CH Br

       

       

   

   

Ví dụ 2: Trong các chất : etilen, benzen, stiren, metyl acrylat, vinyl axetat, đimetyl ete, số chất có khả năng làm mất màu nước brom là

A. 5. B. 4. C. 3. D. 6. Hướng dẫn trả lời Trong các chất trên, có 4 chất làm mất màu nước brom là etilen, stiren, metyl acrylat, vinyl axetat. Phương trình phản ứng :

2 2 2 2 2

6 5 2 2 6 5 2

2 3 3 2 2 3 3

3 2 2 3 2

CH CH Br CH Br CH Br

C H CH CH Br C H CHBr CH Br

CH C(CH ) COOCH Br CH Br CBr(CH ) COOCH

CH COOCH CH Br CH COOCHBr CH Br

   

     

     

   

Ví dụ 3: Cho dãy các chất: stiren, ancol benzylic, anilin, toluen, phenol (C6H5OH). Số chất trong dãy có khả năng làm mất màu nước brom là

A. 2. B. 5. C. 4. D. 3. Hướng dẫn trả lời Trong dãy chất trên, số chất có khả năng làm mất màu nước brom là 3, đó là stiren, anilin và phenol. Phương trình phản ứng :

NH2

+ …