Chuyên đề Các chiến dịch quân sự tiêu biểu của quân và dân ta trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược Lịch sử 12

CHUYÊN ĐỀ LỚP 12

CÁC CHIẾN DỊCH QUÂN SỰ TIÊU BIỂU CỦA QUÂN VÀ DÂN TA TRONG CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC (1946 – 1954)

(2 tiết) A. MỤC TIÊU CHUYÊN ĐỀ: 1, Kiến thức: - Hệ thống hóa các kiến thức cơ bản trong các chiến dịch Việt bắc, Biên giới, Điện Biên Phủ. - Phân tích âm mưu thủ đoạn của Thực dân Pháp trong những năm 1947- 1954. - Đánh giá kết quả, ý nghĩa về những thắng lợi quân sự của quân và dân ta trong cuộc kháng chiến chống Pháp 1947- 1954. 2, Kĩ năng: - Rèn cho học sinh kĩ năng nhận xét đánh giá. - Phát triển kĩ năng hợp tác, làm việc nhóm có hiệu quả. B. HỆ THỐNG HÓA KIẾN THỨC CƠ BẢN

I. CHIẾN DỊCH VIỆT BẮC THU – ĐÔNG 1947: a. Âm mưu của Pháp: - Tháng 3/ 1947, Cử Bô-la-e sang làm Cao uỷ Pháp ở Đông Dương. - 7-10-1947, 12.000 quân tấn công Việt Bắc 3 hướng : + Đường không : Nhảy dù xuống thị xã Bắc Kạn, Chợ Mới... + Đường bộ: Hành quân từ Lạng Sơn theo đường số 4 đánh lên Cao Bằng, rồi xuống Bắc Kạn. Bao vây Việt Bắc ở phía đông và phía bắc. + Đường thủy: Từ Hà Nội ngược sông Hồng, sông Lô lên Tuyên Quang, rồi Chiêm Hoá, đánh Đài Thị bao vây phía bắc Việt Bắc. b. Chủ trương của ta - Đảng chỉ thị “Phải phá tan cuộc tấn công mùa Đông của giặc Pháp”.

c. Diễn biến -Ta chủ động bao vây và tiến công địch ở Chợ Mới, Chợ Đồn, Chợ Rã, Ngân Sơn, Bạch Thông buộc Pháp phải rút khỏi Chợ Đồn, Chợ Rã vào cuối tháng 11 – 1947. - Hướng Đông: ta phục kích chặn đánh địch trên đường số 4 ở đèo Bông Lau (30-10- 1947). - Hướng Tây: ta phục kích chặn đách địch trên sông Lô, nổi bật là trận Đoan Hùng, Khe Lau, đánh chìm nhiều tàu canô của địch. d. Kết quả, ý nghĩa : - Sau 2 tháng Pháp rút khỏi Việt Bắc ngày 19-12-1947. - Ta loại khỏi vòng chiến đấu 6.000 địch, 16 máy bay, 11 tàu chiến… - Cơ quan bảo toàn, bộ đội trưởng thành. - Buộc Pháp thay đổi chiến lược từ “đánh nhanh thắng nhanh” sang “đánh lâu dài”, thực hiện chính sách “dùng người Việt đánh người Việt, lấy chiến tranh nuôi chiến tranh”.

ThuVienDeThi.com

- Chiến trường toàn quốc hoạt động mạnh, kiềm chế không cho địch tập trung binh lực vào chiến trường chính. II. CHIẾN DỊCH BIÊN GIỚI THU – ĐÔNG 1950

1. Hoàn cảnh lịch sử mới của cuộc kháng chiến.

a. Thuận lợi: - 1/10/1949: Cách mạng Trung Quốc thành công. - 1/1950: LX, TQ và các nước XHCN lần lượt công nhận và đặt quan hệ ngoại giao với VN. - Cách mạng Lào và Campuchia phát triển. - Phong trào phản đối chống chiến tranh xâm lươc ở VN dâng cao. b. Khó khăn: - Với sự viện trợ của Mỹ, 5/1949 Pháp đề ra kế hoạch Rơve nhằm: + Tăng cường hệ thống phòng ngự trên đường số 4. + Thiết lập hành lang Đông – Tây(Hải phòng – Hà Nội – Hòa Bình – Sơn La). + Quyết định tấn công lên Việt Bắc lần hai, mong giành thắng lợi kết thúc chiến tranh 2. Chiến dịch Biên Giới thu - đông 1950. a. Chủ trương của ta: - Tháng 6/1950, Đảng và Chính phủ quyết định mở chiến dịch Biên giới nhằm 3 mục tiêu: + Tiêu diệt một bộ phận quan trọng sinh lực địch. + Khai thông đường sang Trung Quốc và thế giới. + Củng cố và mở rộng căn cứ địa Việt Bắc. b. Diễn biến - Sáng 16 – 9 – 1950, ta tấn công cụm cứ điểm Đông Khê, mở màn chiến dịch. Sáng 18 – 9, ta chiếm Đông Khê - Mất Đông Khê , Thất Khê bị uy hiếp, Cao Bằng bị cô lập, Pháp vội đưa quân từ Thất Khê lên để chiếm lại Đông Khê đón quân từ Cao Bằng rút về. - Đoán được ý định của địch, quân ta mai phục, chặn đánh địch trên Đường số 4 quân khiến cho các cánh quân không gặp được nhau.  Pháp hoản loạn, phải rút chạy. Đến 22 – 10 – 1950, Đường 4 được hoàn toàn giải phóng. - Phối hợp với mặt trận Biên Giới, quân ta đẩy mạnh hoạt động ở tả ngạn sông Hồng, Tây bắc, Đường sô 6 buộc địch phải rút khỏi thị xã Hòa Bình - Chiến tranh du kích phát triển mạnh ở Bình- Trị -Thiên, Liên khu V và Nam bộ - Tại Thái Nguyên ta cũng đánh tan cuộc hành quân của địch. c. Kết quả - Sau 1 tháng chiến đấu, ta loại khỏi vòng chiến đấu hơn 8.000 quân địch giải phóng 1 vùng biên giới Việt-Trung từ Cao Bằng tới Đình Lập dài 750km, với 35 vạn dân. - Chọc thủng “Hành lang Đông - Tây” của Pháp, kế hoạch Rơve bị phá sản. - Mở rộng và củng …