Đề thi chọn học sinh giỏi cấp trường môn Lịch sử Lớp 10 - Năm học 2016-2017 - Trường THPT Nguyễn Duy Thì (Có đáp án)

1

TRƯỜNG THPT NGUYỄN DUY THÌ ĐỀTHI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TRƯỜNG

LỚP 10 - NĂM HỌC 2016 - 2017

(Đề thi gồm 01 trang) MÔN THI: LỊCH SỬ

Thời gian làm bài: 180 phút

Câu 1 (2.0 điểm)

Làm rõ những điểm khác biệt về điều kiện tự nhiên, thời gian xuất hiện, nền tảng kinh tế và thể chế chính trị giữa các quốc gia cổ đại phương Đông và các quốc gia cổ đại phương Tây.

Câu 2 (2.0 điểm)

Trình bày những hiểu biết về tín ngưỡng phổ biến của cư dân Văn Lang – Âu Lạc và giá trị của nó đối với dân tộc Việt Nam. Những nội dung tín ngưỡng đó được duy trì như thế nào trong xã hội Việt Nam hiện nay?

Câu 3 (2.0 điểm)

Phân tích sự phát triển và vai trò của Nho giáo đối với nhà nước phong kiến Việt Nam trong các thế kỷ X – XV. Xã hội Việt Nam hiện nay có cần phát huy những yếu tố tích cực của Nho giáo không? Tại sao?

Câu 4 (1.5 điểm)

Trong thời Bắc thuộc nhân dân ta đã gìn giữ và phát huy văn hóa dân tộc như thế nào? Tại sao trong thời Bắc thuộc ta mất nước nhưng không mất dân tộc.

Câu 5 (2.5 điểm)

Khái quát những thắng lợi trong các cuộc kháng chiến chống ngoại xâm của quân dân Đại Việt từ thế kỉ X - XV. Nét độc đáo của nghệ thuật quân sự thể hiện qua các cuộc kháng chiến này.

----------------------Hết----------------------

(Thí sinh không được sử dụng tài liệu)

ThuVienDeThi.com

2

ĐÁP ÁN CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TRƯỜNG

LỚP 10 - NĂM HỌC 2016 - 2017

MÔN THI: LỊCH SỬ

Câu Nội dung Điểm

1 Làm rõ những điểm khác biệt về điều kiện tự nhiên, thời gian xuất hiện, nền tảng kinh tế và thể chế chính trị giữa các quốc gia cổ đại phương Đông và các quốc gia cổ đại phương Tây.

2.0

1. Điều kiện tự nhiên.

- Các quốc gia cổ đại phương Đông xuất hiện trên lưu vực các con sông lớn…,có nhiều điều kiện thuận lợi cho cuộc sống của con người…

0.25

- Các quốc gia cổ đại phương Tây xuất hiện trên bờ Bắc Địa Trung Hải, bao gồm bán đảo và nhiều đảo nhỏ, phần lớn lãnh thổ là núi và cao nguyên…,có những khó khăn nhất định cho cuộc sống của con người.

0.25

2. Thời gian xuất hiện.

- Các quốc gia cổ đại phương Đông xuất hiện sớm, khoảng thiên niên kỉ IV-III TCN.

0.25

- Các quốc gia cổ đại phương Tây xuất hiện muộn hơn, khoảng đầu thiên niên kỉ I TCN.

0.25

3. Nền tảng kinh tế.

- Nền tảng kinh tế của các quốc gia cổ đại phương Đông là nông nghiệp thủy lợi.

0.25

- Nền tảng kinh tế của các quốc gia cổ đại phương Tây là công thương nghiệp.

0.25

4. Thể chế chính trị.

- Thể chế chính trị của các quốc gia cổ đại phương Đông là chuyên chế cổ đại…

0.25

- Thể chế chính trị của các quốc gia cổ đại phương Tây là dân chủ chủ nô…

0.25

2 Trình bày những hiểu biết về tín ngưỡng phổ biến của cư dân Văn Lang – Âu Lạc và giá trị của nó đối với dân tộc Việt Nam.

2.0

ThuVienDeThi.com

3

Những nội dung tín ngưỡng đó được duy trì như thế nào trong xã hội Việt Nam hiện nay?

1. Tín ngưỡng phổ biến của cư dân Văn Lang – Âu Lạc 1.0

- Tín ngưỡng sùng bái tự nhiên: Thờ các yếu tố tự nhiên như thần Mặt Trời thần Sông, thần Núi, thần Mây, thần Mưa, thần Sấm, thần Chớp…

0.5

- Tín ngưỡng sùng bái con người: Thờ cúng tổ tiên, những người có công với làng, nước….

0.25

- Tín ngưỡng phồn thực: Thờ sinh thực khí, cầu cho sự sinh sôi, mùa màng bội thu…

0.25

2 Giá trị của các tín ngưỡng: Làm phong phú đời sống văn hóa tinh thần của người Việt cổ; Tạo nên bản sắc văn hóa dân tộc.

0.5

3. Các nội dung tín ngưỡng trên vẫn được duy trì trong đời sống văn hóa, xã hội Việt Nam ngày nay (ví dụ: thờ các yếu tố tự nhiên, thờ Mẫu; thờ cúng tổ tiên, Thành Hoàng làng, các anh hùng dân tộc, thờ Tứ Bất Tử…)

0.5

3 Phân tích sự phát triển và vai trò của Nho giáo đối với nhà nước phong kiến Việt Nam trong các thế kỷ X – XV. Xã hội Việt Nam hiện nay có cần phát huy những yếu tố tích cực của Nho giáo không? Tại sao?

2.0

1. Sự phát triển của Nho giáo trong các thế kỷ X – XV 1.0

- Nho giáo dần trở thành hệ tư tưởng chính của giai cấp thống trị, được đặt thành những nguyên tắc cơ bản trong quan hệ vua - tôi; cha – con; chồng – vợ và là tư tưởng chi phối nội dung giáo dục, thi …