Giáo án Phản ứng hữu cơ - Môn hóa 11

PHẢN ỨNG HỮU CƠ ðT: 0986.616.225

ThS. LƯU HUỲNH VẠN LONG (Giảng viên Trường ðH Thủ Dầu Một- Bình Dương) -12- Website: www.HOAHOC.edu.vn HOẶC www.DAIHOCTHUDAUMOT.edu.vn https://www.facebook.com/hochoamoingay

I - PHÂN LOẠI PHẢN ỨNG HỮU CƠ Dựa vào sự biến ñổi phân tử hợp chất hữu cơ khi tham gia phản ứng người ta phân phản ứng hữu cơ thành các loại sau ñây. 1. Phản ứng thế II - CÁC KIỂU PHÂN CẮT LIÊN KẾT CỘNG HOÁ TRỊ 1. Phân cắt ñồng li 2. Phân cắt dị li • Trong sự phân cắt dị li, nguyên tử có ñộ âm ñiện lớn hơn chiếm cả cặp electron dùng chung trở thành anion còn nguyên tử có ñộ âm ñiện nhỏ hơn bị mất một electron trở thành cation. • Cation mà ñiện tích dương ở nguyên tử cacbon ñược gọi là cacbocation. 3. ðặc tính chung của gốc cacbo tự do và cacbocation

• Gốc cacbo tự do (kí hiệu là Ri), cacbocation (kí hiệu là R+ ) ñều rất không bền → thời gian tồn tại rất ngắn → khả năng phản ứng cao. • Chúng ñược sinh ra trong hỗn hợp phản ứng và chuyển hoá ngay thành các phân tử bền hơn, nên ñược gọi là các tiểu phân trung gian. • Người ta chỉ nhận ra chúng nhờ các phương pháp vật lí như các phương pháp phổ, mà thường không tách biệt và cô lập ñược chúng.

• Trong sự phân cắt ñồng li, ñôi electron dùng chung ñược chia ñều cho hai nguyên tử liên kết tạo ra các tiểu phân mang electron ñộc thân gọi là gốc tự do. • Gốc tự do mà electron ñộc thân ở nguyên tử cacbon gọi là gốc cacbo tự do. • Gốc tự do thường ñược hình thành nhờ ánh sáng hoặc nhiệt và là những tiểu phân có khả năng phản ứng cao.

Một hoặc một nhóm nguyên tử ở phân tử hữu cơ bị thế bởi một hoặc một nhóm nguyên tử khác.

2. Phản ứng cộng Phân tử hữu cơ kết hợp thêm với các nguyên tử hoặc phân tử khác.

3. Phản ứng tách Một vài nguyên tử hoặc nhóm nguyên tử bị tách ra khỏi phân tử.

H3C-H + Cl-Cl as → H3C-Cl + HCl

H3C-OH + H-Br → H3C-Br + HOH

HC≡CH + 2H2 →

o xt, t H3C - CH3

2 2 | | H C CH

OH H

− 0 H ,t + →H2C=CH2 + H2O

PHẢN ỨNG HỮU CƠ

ThuVienDeThi.com