Hóa học - Chuyên đề Hiđrocacbon no

[CHUYÊN ĐỀ: HIĐROCACBON NO]

[Thầy Đỗ Kiên – 0948.20.6996] – Victory loves preparation Page 1

I. Giới thiệu chung về Hidrocacbon Khái niệm: Hidrocacbon là hợp chất hữu cơ, trong công thức phân tử chứa hai nguyên tố (C,H)

Phân loại Hidrocacbon

Hidrocacbon no Hidrocacbon đói Hidrocacbon

thơm Ankan XicloAnkan Anken Ankadien Ankin CTPT CnH2n+2 CnH2n CnH2n CnH2n-2 CnH2n-2 CnH2n-6

Đặc điểm

Liên kết

liên kết

đơn

1 vòng và liên kết đơn

1 liên kết đôi

2 liên kết

đôi

1 liên kết ba

Có vòng thơm 1 vòng 3 liên kết đôi Đặc trưng

phản ứng Tham gia phản ứng thế Tham gia phản ứng cộng

Ứng dụng:

Vật liệu: Hidrocacbon có ứng dụng quan trọng để sản xuất các vật liệu được ứng dụng phổ biến trong cuộc sống như cao su.

Dầu mỏ: Dầu mỏ vẫn là ngành công nghiệp năng lượng quan trọng nhất. Ảnh hưởng sâu sắc đến cả kinh tế và chính trị

II. Hiđrocacbon no 1. Ankan (hiđrocacbon no, mạch hở) Đồng đẳng và đồng phân Khái niệm: Ankan là hidrocacbon no, trong công thức phân tử chỉ chứa các liên kết đơn CTPT của Ankan là: CnH2n+2 (n≥1)

CTPT CH4 C2H6 C3H8 C4H10 C5H12 C6H14 Tên gọi Metan Etan Propan Butan Pentan Hexan Cách viết đồng phân: Bước 1: Căng thẳng mạch Cacbon ra Bước 2: Giảm 1C mạch chính, xác định vị trí đối xứng rồi tiến hành cắm nhánh Qui tắc: Không cám C đầu mạch. Chỉ cắm bên trái mạch đối xứng

R1─C─R2

→ Số C(R3) ≤ Số C(R1 hoặc R2) R3

ThuVienDeThi.com

[CHUYÊN ĐỀ: HIĐROCACBON NO]

[Thầy Đỗ Kiên – 0948.20.6996] – Victory loves preparation Page 2

Bước 3: Giảm tiếp 1C mạch chính, rồi cũng xác định vị trí đối xứng và tiến hành cắm

nhánh (Số C mạch chính 1 2  Số C của Ankan)

Bậc Cacbon: (1) (3) (2) (1) Bậc C là: số nguyên tử C khác liên kết với nó C─C─C─C C Ví dụ 1 Viết đồng phân cấu tạo của hidrocacbon no có công thức phân tử là: C5H12 Hướng dẫn Bước 1:

caém nhaùnh  Bước 2: Bước 3: Ví dụ 2 Viết công thức đồng phân cấu tạo của hiđrocacbon no, mạch hở C6H14 Hướng dẫn

Cách gọi tên Ankan Bước 1: Đánh số mạch C ( Chọn mạch dài nhất, nhiều nhánh nhất làm mạch C) Thường đánh số mạch C từ trái qua phải Bước 2: Công thức gọi tên Vị trí nhánh 1, Vị trí nhánh 2…─ (đi, tri, tetra) Tên nhánh Tên mạch chính (Thứ tự nhánh: etyl → metyl → Propyl) Lưu ý: Một vài Ankan có ứng dụng quan trọng trong cuộc sống thì có tên thông thường Ví dụ 3 Gọi tên các đồng phân cấu tạo của hiđrocacbon no, mạch hở C5H12 Hướng dẫn

C H3 CH2 CH2 CH2 CH3 pentane

C H3 CH2 CH2 CH2 CH3

C H3 CH2 CH2 CH3

C H3 CH CH2 CH3 CH3

C H3 C CH3

CH3

CH3

C H3 CH CH2 CH2 CH3 CH3

C H3 CH2 CH3

C H3 CH2 CH CH2 CH3 CH3 C H3 C CH2 CH3 CH3

CH3

C H3 CH CH3

C H3 CH CH2 CH3 CH3 2-methylbutane

C H3 C CH3 CH3

CH3

2,2-dimethylpropane ThuVienDeThi.com

[CHUYÊN ĐỀ: HIĐROCACBON NO]

[Thầy Đỗ Kiên – 0948.20.6996] – Victory loves preparation Page 3

Ví dụ 4 Gọi tên các đồng phân cấu tạo của hiđrocacbon no, mạch hở C6H14

Các dạng toán quan trọng về ankan Bài toán 1: Phản ứng thế Halogen Pt: CnH2n+2 + kCl2 → CnH2n+2-kCln + kHCl (tỉ lệ thế là 1: k) 1 : k Công thức xác định % khối lượng của một nguyên tố trong hợp chất:

áp dụng A.số nguyên tử A 35,5.n %A .100% %Cl .100% Khối lượng mol hợp chất Khối lượng mol dân xuất Halogen   

Qui tắc Macopnhicop: Xác định sản phẩm chính – sản phẩm phụ Halogen (Cl- Br- I) ưu tiên thế vào C bậc cao hơn tạo sản phẩm chính (sản phẩm chính là sản phẩm có hàm lượng nhiều hơn sản phẩm phụ)

Ví dụ 5

C H3 CH CH2 CH2 CH3 CH3

2-methylpentane

C H3 CH2 CH3 hexane

C H3 CH2 CH CH2 CH3 CH3 3-methylpentane

C H3 C CH2 CH3 CH3

CH3

2,2-dimethylbutane C H3 CH CH3 2,3-dimethylbutane

ThuVienDeThi.com