Đề cương ôn thi học kì I môn Hóa học Lớp 12 - Năm học 2019-2020

…………………………………………………………………………….HÓA 12 NĂM 2019-2020

HỌC KÌ 1 TRANG - 1 -

BAN KHOA HỌC TỰ NHIÊN

Chương 1 : Este-lipit

Bài 1 : Este

I.Lý thuyết :

1-Este :Khi thay thế nhóm OH của nhóm cacboxyl của axit cacboxylic bằng nhóm OR’ thì được este

Ví dụ : CH3COOCH3 là este .

Phân biệt với R-CO-O-CO-R’ : anhidric ví dụ : anhidric axetic CH3-CO-OCO-CH3 2. Tính chất vật lí : Este thường là chất lỏng hay rắn nhẹ hơn nước ít tan trong nước tan trong các dung môi hữu cơ . Este không có liên kết hidro nên nhiệt độ sôi thấp hơn ancol , axit có cùng số C

- Este có mùi thơm : isoamylaxetat : mùi chuối ; etyl isovalerat : mùi táo ; etylbutirat : mùi dứa

3.Ứng dụng của Este :

-Hương liệu isoamylaxetat (tinh dầu chuối) ; etylbutirat ( mùi dứa ) ; benzylaxetat ( mùi hoa nhài)

- Poli (metylmetacrylat) : thủy tinh hữu cơ

-Poli( Vinylaxetat) : Chất dẻo ; poli(vinyl ancol) dùng làm keo dán

4. Điều chế :

a.Từ phản ứng etse hóa : Đun hồi lưu ancol và axit hữu cơ có xúc tác H2SO4 đặc

RCOOH + R’OH H2SO4 đ , t0c RCOOR’ + H2O

CH3COOH + CH3OH H2SO4 đ , t0c CH3COOCH3 + H2O

b. Este của phenol: phải dùng phenol phản ứng với anhidric ( họăc clorua axit )

(CH3CO)2O + C6H5OH CH3COOC6H5 + CH3COOH

C6H5OH + RCOCl RCOOC6H5 + HCl

c. Este có gốc vinyl : phải dùng axit RCOOH phản ứng với C2H2

CH3COOH + C2H2 CH3COO-CH=CH2

5 Tính chất hóa học của Este :

ddNaOH ,KOH t0c

Thuỷ phân (H+)

H2

(Ni t0c )

Dung dịch nước Br2

Trùng hợp

AgNO3/ NH3 t0c

CH3COOCH3 + + - - - -

CH2=CH-COOCH3 + + + + mất màu + -

CH3COOCH=CH2 + + + + mất màu + -

HCOOR’ + + + ↓ Ag

Phương trình :

a. Thủy phân trong môi trường axit ( H2O / dung dịch H2SO4 loãng t0c) :

RCOOR’ + H2O

b. Thủy phân trong môi trường baz ( dung dịch NaOH t0c ) :

RCOOR’ + NaOH RCOONa + R’OH

CH3COOCH3+ H2O CH3COOCH3+ NaOH

, ot H  

, ot H  

   xt t , 0

 

0t

DeThi.edu.vn

…………………………………………………………………………….HÓA 12 NĂM 2019-2020

HỌC KÌ 1 TRANG - 2 -

CH2=CH-COOCH3+ H2O CH2=CH-COOCH3+ NaOH

c. Este không no có phản ứng cộng H2 , dd nước brom , trùng hợp

d.Phản ứng cộng dung dịch nước brom

CH2=CH-COOCH3 + H2 CH2=CH-COOCH3 + Br2

CH2=C(CH3)-COOCH3 + H2 CH2=C(CH3)-COOCH3 + Br2

CH3COOCH=CH2 + H2 CH3COOCH=CH2 + Br2

e.Phản ứng trùng hợp : f. Este có gốc fomat có phản ứng tráng bạc

CH2=CH-COOCH3 HCOOCH3

CH2=C(CH3)-COOCH3 HCOOC2H5

g. Phản ứng cháy của este đơn chức no , mạch hở

CnH2nO2

6. Các phản ứng thủy phân đặc biệt của este

CH3COOCH=CH2 + NaOH HCOOCH=CH2 + NaOH

CH3- COOCH=CH-CH3 + NaOH CH3- COO-C(CH3)=CH2 + NaOH

CH3- COO-C6H5 + NaOH CH3- COO-C6H4-CH3 + NaOH

8. Công thức và tên

HCOOCH3 CH3COOCH=CH2 HCOOC6H5

HCOOC2H5 HCOOCH=CH2 CH3-COOC6H5

HCOOCH2-CH2-CH3 CH2=CH- COOCH3 CH3-CH2COOC6H5

HCOOCH( CH3 )2 CH2=CH- COOCH2-CH3 C6H5COOCH3

DeThi.edu.vn

…………………………………………………………………………….HÓA 12 NĂM 2019-2020

HỌC KÌ 1 TRANG - 3 -

CH3COOCH3 CH2=C(CH3)- COOCH3 C6H5COOCH2-CH3

CH3COOC2H5 CH2=C(CH3)- COOCH2-CH3

CH3COO-CH2-CH2-CH3 CH3-CH2-COOC2H5

CH3COO-CH (CH3)2 CH3-CH2-CH2-COOC2H5

CH3- CH2COO-CH 3 CH3-COO-CH2-CH2-CH(CH3)2

Bài 2: LIPIT-CHẤT BÉO

I LÝ THUYẾT ( học thuộc) :

1. Khái niệm :

a. lipít : Lipit là những hợp chất hữu cơ trong tế bào sống, không tan trong nước , tan trong các dung môi không cực .Về mặt cấu tạo , phần lớn li pit là các este phức tạp ,lipit bao gồm chất béo , sáp , steroit , photpholipit

b. Chất béo : Là tri este của glixerol và axit béo còn gọi là triglixerit ( RCOO)3C3H5 :

(C15H31COO)3C3H5 : (tri panmitin) (tripanmitoyl glixerol) ; ( C17H35COO)3C3H5 (tri stearin ) (tristeroyl glixerol) ; (C17H33COO)3C3H5 ( triolein)( trioleoyl glixerol)

c. Axit béo : là các axit đơn chức có mạch cacbon dài , không phân nhánh (thường từ 12C-24 C )

C15H31COOH ( axit panmitic ) ; C17H35COOH ( axit stearic ) C17H33COOH (axit oleic)

C17H31COOH (axit linoleic) ; C17H29COOH (axit linolenic)

2.Tính chất vật lí : Chất béo nhẹ hơn nước , không tan trong nước , tan trong các dung môi hữu cơ benzen, xăng.

-Ở nhiệt độ thường chất béo ở trạng thái rắn hay lỏng

- Chất béo chứa các gốc …