Giải Bài 3 trang 11 Vở thực hành Toán 5

Lời giải

a) Tìm phân số tối giản.

Phân số tối giản là phân số mà tử số và mẫu số không cùng chia hết cho một số tự nhiên nào lớn hơn $1$ (nghĩa là không rút gọn được nữa). Ta xét từng phân số:

- A. $\dfrac{16}{18}$: cả $16$ và $18$ đều chia hết cho $2$, nên $\dfrac{16}{18}=\dfrac{8}{9}$ → rút gọn được, không tối giản.
- B. $\dfrac{15}{12}$: cả $15$ và $12$ đều chia hết cho $3$, nên $\dfrac{15}{12}=\dfrac{5}{4}$ → rút gọn được, không tối giản.
- C. $\dfrac{7}{9}$: $7$ và $9$ không cùng chia hết cho số nào lớn hơn $1$ → không rút gọn được, là phân số tối giản.
- D. $\dfrac{25}{30}$: cả $25$ và $30$ đều chia hết cho $5$, nên $\dfrac{25}{30}=\dfrac{5}{6}$ → rút gọn được, không tối giản.

Vậy phân số tối giản là $\dfrac{7}{9}$ → khoanh vào C.

b) Tìm hình có phần tô màu bằng phân số đã cho.

Mỗi hình lục giác được chia thành $6$ tam giác đều bằng nhau, nên mẫu số của phân số chỉ phần tô màu là $6$. Ta đếm số tam giác được tô màu ở mỗi hình rồi rút gọn:

- Hình A: tô $4$ tam giác → $\dfrac{4}{6}=\dfrac{2}{3}$.
- Hình B: tô $2$ tam giác → $\dfrac{2}{6}=\dfrac{1}{3}$.
- Hình C: tô $4$ tam giác → $\dfrac{4}{6}=\dfrac{2}{3}$.
- Hình D: tô $4$ tam giác → $\dfrac{4}{6}=\dfrac{2}{3}$.

Các hình A, C, D đều có phần tô màu bằng $\dfrac{2}{3}$; chỉ có hình B có phần tô màu là $\dfrac{1}{3}$ — khác với ba hình còn lại. Vậy hình có phần tô màu bằng phân số đã cho (khác với ba hình kia) là hình B.

*Lưu ý:* với hình lục giác chia thành $6$ phần bằng nhau thì phần tô màu chỉ có thể là các phân số có mẫu $6$ (rút gọn thành $\dfrac{1}{3}$ hoặc $\dfrac{2}{3}$), nên đáp án đúng là hình B.

Đáp số