Giải Bài 6.38 trang 30 SGK Toán 9
Đề bài
Nhu cầu của khách hàng đối với một loại áo phông tại một cửa hàng được cho bởi phương trình $p = 100 - 0{,}02x$, trong đó $p$ là giá tiền của mỗi chiếc áo (nghìn đồng) và $x$ là số lượng áo phông bán được. Doanh thu $R$ (nghìn đồng) khi bán được $x$ chiếc áo phông là:
$R = xp = x(100 - 0{,}02x).$
Hỏi cần phải bán được bao nhiêu chiếc áo phông để doanh thu đạt 120 triệu đồng?
Lời giải
Phân tích. Doanh thu cần đạt là $120$ triệu đồng $= 120\,000$ nghìn đồng. Ta cần tìm số áo $x$ (chiếc, $x$ nguyên dương) sao cho $R = 120\,000$.
Lập phương trình. Theo đề bài:
$$R = x(100 - 0{,}02x) = 120\,000.$$
Khai triển:
$$100x - 0{,}02x^2 = 120\,000.$$
Chuyển vế và nhân hai vế với $-50$ (tức chia cho $-0{,}02$) để đưa về phương trình bậc hai với hệ số gọn:
$$0{,}02x^2 - 100x + 120\,000 = 0 \;\Longleftrightarrow\; x^2 - 5000x + 6\,000\,000 = 0.$$
Giải phương trình. Đây là phương trình bậc hai một ẩn. Ta có:
$$\Delta = (-5000)^2 - 4 \cdot 1 \cdot 6\,000\,000 = 25\,000\,000 - 24\,000\,000 = 1\,000\,000 > 0.$$
Vì $\Delta > 0$ nên phương trình có hai nghiệm phân biệt. Ta có $\sqrt{\Delta} = \sqrt{1\,000\,000} = 1000$, do đó:
$$x_1 = \frac{5000 + 1000}{2} = 3000, \qquad x_2 = \frac{5000 - 1000}{2} = 2000.$$
Cả hai nghiệm đều là số nguyên dương nên đều thỏa mãn điều kiện của ẩn.
Kiểm tra lại.
- Với $x = 2000$: $p = 100 - 0{,}02 \cdot 2000 = 60$ (nghìn đồng), $R = 2000 \cdot 60 = 120\,000$ (nghìn đồng) $= 120$ triệu đồng. Đúng.
- Với $x = 3000$: $p = 100 - 0{,}02 \cdot 3000 = 40$ (nghìn đồng), $R = 3000 \cdot 40 = 120\,000$ (nghìn đồng) $= 120$ triệu đồng. Đúng.
Kết luận. Cửa hàng cần bán được $2000$ chiếc áo phông (với giá $60$ nghìn đồng/chiếc) hoặc $3000$ chiếc áo phông (với giá $40$ nghìn đồng/chiếc) thì doanh thu đạt $120$ triệu đồng.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.
