Sách giáo khoa Toán 12 Tập hai

Giải Luyện tập 4 trang 33 SGK Toán 12

Phương trình mặt phẳng   Đã kiểm chéo

Đề bài

Trong không gian $Oxyz$, phương trình nào trong các phương trình sau là phương trình tổng quát của một mặt phẳng?
a) $x^2 + 2y^2 + 3z^2 - 1 = 0$;
b) $\dfrac{x}{2} - y + \dfrac{z}{3} + 5 = 0$;
c) $xy + 5 = 0$.

Lời giải

Nhắc lại: Phương trình tổng quát của mặt phẳng trong không gian $Oxyz$ có dạng $Ax + By + Cz + D = 0$, trong đó $A,\,B,\,C$ không đồng thời bằng $0$. Đặc điểm: mỗi biến $x,\,y,\,z$ chỉ xuất hiện ở bậc nhất, không có lũy thừa bậc cao và không có tích của các biến.

a) $x^2 + 2y^2 + 3z^2 - 1 = 0$.

Các biến $x,\,y,\,z$ đều ở bậc hai (có $x^2,\,y^2,\,z^2$), không phải bậc nhất. Do đó đây không phải là phương trình tổng quát của một mặt phẳng.

b) $\dfrac{x}{2} - y + \dfrac{z}{3} + 5 = 0$.

Có thể viết lại thành $\dfrac{1}{2}x + (-1)y + \dfrac{1}{3}z + 5 = 0$, tức là dạng $Ax + By + Cz + D = 0$ với
$$A = \dfrac{1}{2},\quad B = -1,\quad C = \dfrac{1}{3},\quad D = 5.$$
Các biến đều ở bậc nhất và $A,\,B,\,C$ không đồng thời bằng $0$. Vậy đây là phương trình tổng quát của một mặt phẳng (mặt phẳng có vectơ pháp tuyến $\vec{n} = \left(\dfrac{1}{2};\,-1;\,\dfrac{1}{3}\right)$).

c) $xy + 5 = 0$.

Có chứa tích $xy$ của hai biến (bậc hai), không phải dạng bậc nhất theo từng biến. Do đó đây không phải là phương trình tổng quát của một mặt phẳng.

Kết luận: Chỉ có phương trình ở ý b) là phương trình tổng quát của một mặt phẳng.

Đáp số

Không phải phương trình mặt phẳngLà phương trình tổng quát của một mặt phẳngKhông phải phương trình mặt phẳng

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.