Sách giáo khoa Toán 12 Tập một

Giải Bài 1.10 trang 20 SGK Toán 12

Bài 2. Giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất của hàm số   Đã kiểm chéo

Đề bài

Tìm giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất (nếu có) của các hàm số sau:
a) $y = -x^2 + 4x + 3$;
b) $y = x^3 - 2x^2 + 1$ trên $[0; +\infty)$;
c) $y = \dfrac{x^2 - 2x + 3}{x - 1}$ trên $(1; +\infty)$;
d) $y = \sqrt{4x - 2x^2}$.

Lời giải

a) y = -x² + 4x + 3, TXĐ ℝ. y' = -2x + 4 = 0 ⇔ x = 2; y' > 0 khi x < 2, y' < 0 khi x > 2 nên hàm đạt GTLN tại x = 2: y(2) = -4 + 8 + 3 = 7. Vì y → -∞ khi x → ±∞ nên không có GTNN.

b) y = x³ - 2x² + 1 trên [0; +∞). y' = 3x² - 4x = x(3x - 4) = 0 ⇔ x = 0 hoặc x = 4/3. Trên (0; 4/3): y' < 0; trên (4/3; +∞): y' > 0. y(0) = 1, y(4/3) = 64/27 - 32/9 + 1 = (64 - 96 + 27)/27 = -5/27. Hàm giảm rồi tăng nên GTNN = -5/27 tại x = 4/3; y → +∞ khi x → +∞ nên không có GTLN.

c) Trên (1; +∞): y = (x² - 2x + 3)/(x - 1) = ((x-1)² + 2)/(x-1) = (x-1) + 2/(x-1). Đặt t = x - 1 > 0: y = t + 2/t ≥ 2√2 theo AM–GM, dấu bằng khi t = √2 ⇔ x = 1 + √2. Kiểm tra bằng đạo hàm: y' = 1 - 2/(x-1)² = 0 ⇔ x = 1 + √2 (trên khoảng đang xét), y' đổi dấu từ âm sang dương. Vì y → +∞ khi x → 1⁺ và x → +∞ nên không có GTLN. Vậy GTNN = 2√2 tại x = 1 + √2.

d) Điều kiện 4x - 2x² ≥ 0 ⇔ 0 ≤ x ≤ 2, TXĐ [0; 2]. y' = (4 - 4x)/(2√(4x - 2x²)) = 0 ⇔ x = 1; y' > 0 trên (0; 1), y' < 0 trên (1; 2). y(0) = 0, y(1) = √2, y(2) = 0. Vậy GTLN = √2 tại x = 1; GTNN = 0 tại x = 0 và x = 2.

Đáp số

a) GTLN = 7 tại x = 2; không có GTNNb) GTNN = -5/27 tại x = 4/3; không có GTLNc) GTNN = 2√2 tại x = 1 + √2; không có GTLNd) GTLN = √2 tại x = 1; GTNN = 0 tại x = 0 và x = 2

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.