Chuyên đề học tập Toán 12

Giải Luyện tập 3 trang 41 Chuyên đề Toán 12

Bài 2. Vận dụng đạo hàm để giải quyết một số bài toán tối ưu trong thực tiễn   Đã kiểm chéo

Đề bài

Một doanh nghiệp tư nhân $A$ chuyên kinh doanh xe gắn máy các loại. Hiện nay, doanh nghiệp đang tập trung chiến lược kinh doanh một loại xe máy với chi phí mua vào là 27 triệu đồng/chiếc và giá bán ra là 31 triệu đồng/chiếc. Với giá bán này thì số lượng xe bán ra mỗi năm là 600 chiếc. Nhằm tiêu thụ dòng xe đang ăn khách này, doanh nghiệp dự định giảm giá bán. Ước tính rằng cứ giảm 1 triệu đồng/chiếc thì số lượng xe bán ra trong một năm tăng thêm 200 chiếc. Vậy doanh nghiệp phải định giá bán mới là bao nhiêu để thu được lợi nhuận cao nhất?

Lời giải

Gọi ẩn và điều kiện.

Gọi $x$ (triệu đồng, $0 \le x \le 4$) là số tiền giảm giá so với giá bán ban đầu $31$ triệu đồng/chiếc.

(Ta cần $x \le 4$ để giá bán $31 - x$ vẫn không thấp hơn chi phí mua vào $27$ triệu đồng, tức lợi nhuận mỗi chiếc không âm.)

- Giá bán mới mỗi chiếc là: $31 - x$ (triệu đồng).
- Cứ giảm $1$ triệu thì bán thêm $200$ chiếc, nên số xe bán ra trong một năm là: $600 + 200x$ (chiếc).
- Lợi nhuận thu được trên mỗi chiếc là: $(31 - x) - 27 = 4 - x$ (triệu đồng).

Lập hàm lợi nhuận.

Lợi nhuận cả năm (triệu đồng) là:
$$L(x) = (4 - x)(600 + 200x) = -200x^2 + 200x + 2400, \quad 0 \le x \le 4.$$

Khảo sát tìm giá trị lớn nhất.

Đạo hàm:
$$L'(x) = -400x + 200.$$
$$L'(x) = 0 \iff x = \dfrac{1}{2}.$$

Vì $L'(x) > 0$ trên $\left(0; \tfrac{1}{2}\right)$ và $L'(x) < 0$ trên $\left(\tfrac{1}{2}; 4\right)$ nên $L(x)$ đạt giá trị lớn nhất tại $x = \dfrac{1}{2}$.

Khi đó:
$$L\left(\tfrac{1}{2}\right) = -200\cdot\tfrac{1}{4} + 200\cdot\tfrac{1}{2} + 2400 = 2450 \text{ (triệu đồng)}.$$

Kết luận.

Giá bán mới là $31 - \dfrac{1}{2} = 30{,}5$ triệu đồng/chiếc. Khi đó doanh nghiệp bán được $600 + 200\cdot\tfrac{1}{2} = 700$ chiếc/năm và đạt lợi nhuận cao nhất là $2450$ triệu đồng ($= 2{,}45$ tỉ đồng).

Đáp số

Giá bán mới 30,5 triệu đồng/chiếc; lợi nhuận cao nhất 2450 triệu đồng (2,45 tỉ đồng)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.