Chuyên đề học tập Toán 12

Giải Bài 3.5 trang 54 Chuyên đề Toán 12

Bài 8. Một số bài toán về lãi suất và tăng trưởng   Đã kiểm chéo

Đề bài

Giả sử tỉ lệ lạm phát của nền kinh tế là 3,5%/năm.
a) Với tỉ lệ lạm phát này, sức mua của 10 triệu đồng ở hiện tại là bao nhiêu sau 1 năm nữa?
b) Một người gửi tiết kiệm 600 triệu đồng kì hạn 12 tháng với lãi suất năm là 8%. Hỏi thu nhập thực của người đó khi rút sổ tiết kiệm sau 1 năm nữa, tức là tiền lãi gửi tiết kiệm sau khi tính theo lãi suất thực đã tính đến yếu tố lạm phát, là bao nhiêu?

Lời giải

a) Gọi $A = 10$ triệu đồng là số tiền hiện tại. Với tỉ lệ lạm phát $i = 3,5\% = 0,035$/năm, giá cả sau 1 năm tăng theo hệ số $1 + i = 1,035$. Do đó sức mua của số tiền $A$ sau 1 năm (tức là giá trị thực của $A$ sau 1 năm) bằng

$$\dfrac{A}{1+i} = \dfrac{10}{1,035} \approx 9,6618 \text{ (triệu đồng)}.$$

Vậy sau 1 năm, sức mua của 10 triệu đồng hiện tại chỉ còn tương đương khoảng $9,66$ triệu đồng (chính xác hơn là $9\,661\,836$ đồng).

b) Gửi $P = 600$ triệu đồng, lãi suất danh nghĩa $r = 8\% = 0,08$/năm, lạm phát $i = 3,5\% = 0,035$/năm.

Lãi suất thực $r_{\text{thực}}$ (đã tính đến yếu tố lạm phát) được xác định bởi

$$1 + r_{\text{thực}} = \dfrac{1+r}{1+i} \;\Rightarrow\; r_{\text{thực}} = \dfrac{1+r}{1+i} - 1 = \dfrac{r-i}{1+i}.$$

Thay số:

$$r_{\text{thực}} = \dfrac{0,08 - 0,035}{1+0,035} = \dfrac{0,045}{1,035} \approx 0,04348 = 4,348\%.$$

Thu nhập thực của người đó sau 1 năm (tiền lãi tính theo lãi suất thực) là

$$P \cdot r_{\text{thực}} = 600 \cdot \dfrac{0,045}{1,035} = \dfrac{27}{1,035} \approx 26,09 \text{ (triệu đồng)}.$$

Vậy thu nhập thực của người gửi sau 1 năm là khoảng $26,09$ triệu đồng (khoảng $26\,086\,957$ đồng), nhỏ hơn tiền lãi danh nghĩa $600 \cdot 0,08 = 48$ triệu đồng do ảnh hưởng của lạm phát.

Đáp số

Khoảng 9,66 triệu đồng (≈ 9 661 836 đồng)Lãi suất thực ≈ 4,348%; thu nhập thực ≈ 26,09 triệu đồng

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.