Giải Câu 3 trang 67 Chuyên đề Ngữ văn 12

Gợi ý trả lời

Định hướng trả lời (Chuyên đề 2 – Ngữ văn 12, KNTT):

Bài viết của Đỗ Đức Hiểu phân tích tiểu thuyết *Nhà thờ Đức Bà Pa-ri* của V. Huy-gô – một kiệt tác tiêu biểu cho chủ nghĩa lãng mạn trong tiểu thuyết. Đọc bài viết, ta có thể rút ra những câu, những nhận định giúp hiểu rộng ra về phong cách sáng tác của trường phái lãng mạn. Cần đọc kĩ, gạch chân và tập hợp các câu ấy theo từng đặc trưng của bút pháp lãng mạn:

a) Những câu nói về nguyên tắc tương phản, đối lập (đặc trưng nổi bật nhất của bút pháp lãng mạn Huy-gô):

- Đó là các nhận định chỉ ra thủ pháp đặt cạnh nhau những mặt trái ngược: cái cao cả bên cái thấp hèn, cái đẹp bên cái xấu, ánh sáng và bóng tối, thiện và ác. Tiêu biểu là sự tương phản giữa hình hài gớm ghiếc của Ca-di-mô-đô với tâm hồn cao đẹp bên trong, đối lập với vẻ ngoài đường bệ mà tâm địa nham hiểm của phó giáo chủ Phrô-lô.
- → Những câu này giúp người đọc hiểu: nghệ thuật lãng mạn ưa dùng tương phản, đối lập gay gắt để tô đậm, phóng đại, làm nổi bật tư tưởng và cảm xúc.

b) Những câu nói về cái phi thường, khác thường, được lí tưởng hóa hoặc cường điệu:

- Các nhận định về những nhân vật, cảnh tượng, tình huống khác thường, vượt khỏi khuôn khổ đời sống bình thường; về cách nhà văn phóng đại, cường điệu để nhân vật mang tầm vóc lớn lao, dữ dội.
- → Cho thấy văn học lãng mạn hướng tới cái phi thường, kì vĩ, mãnh liệt, khác với sự "như thật" của chủ nghĩa hiện thực.

c) Những câu đề cao tình cảm, cảm xúc mãnh liệt và cái "tôi" chủ quan của nhà văn:

- Các nhận định cho thấy tác phẩm tràn đầy cảm hứng nhân đạo, tình yêu thương con người, niềm trân trọng cái đẹp và khát vọng tự do; giọng văn dạt dào cảm xúc, thấm đẫm thái độ chủ quan của tác giả.
- → Giúp hiểu: chủ nghĩa lãng mạn coi trọng tình cảm, trí tưởng tượng và tiếng nói chủ quan của người nghệ sĩ hơn là sự tái hiện khách quan.

d) Những câu nói về hình ảnh giàu chất thơ, chất tượng trưng và vai trò của không gian, bối cảnh:

- Các nhận định về hình tượng nhà thờ Đức Bà như một nhân vật, một biểu tượng; về những bức tranh hoành tráng, giàu màu sắc, giàu tính tạo hình của Pa-ri thời trung cổ.
- → Cho thấy bút pháp lãng mạn giàu chất thơ, chất họa, tính biểu tượng, dựng nên không gian nghệ thuật độc đáo.

Cách trình bày bài làm: Học sinh nên trích dẫn nguyên văn những câu tiêu biểu trong bài viết ứng với từng ý a), b), c), d) ở trên, rồi chỉ ra mỗi câu đó soi sáng đặc điểm nào của phong cách lãng mạn. Đây là câu hỏi mở, đáp án tùy thuộc vào các câu người đọc chọn được, miễn là gắn đúng với đặc trưng bút pháp lãng mạn.